Capitulum 47
Numérotation du verset
Ez. 47,1
Et convertit me ad portam domus
et ecce aque egrediebantur subter limen domus ad orientem
facies enim domus respiciebat ad orientem aque autem descendebant in latus templi dextrum
ad meridiem
altaris
Numérotation du verset
Ez. 47,2
et eduxit me per viam porte aquilonis et convertit me ad viam foras portam exteriorem viam que respiciebat ad orientem et ecce aque
redundantes a latere dextro
Numérotation du verset
Ez. 47,3
cum egrederetur vir ad orientem qui habebat funiculum in manu sua et mensus est mille cubitos et transduxit me per aquam usque ad talos
Numérotation du verset
Ez. 47,4
rursumque mensus
est mille
et transduxit me per aquam usque ad genua rursumque1
1 rursumque]
om. Weber
Numérotation du verset
Ez. 47,5
et mensus est
mille
et transduxit me per aquam usque ad renes et mensus est mille
torrentem
quem non potui pertransire
quoniam intumuerant aque profunde
torrentis
qui non potest transvadari
Numérotation du verset
Ez. 47,6
et dixit ad me
certe vidisti fili hominis et duxit me et convertit ad ripam torrentis
Numérotation du verset
Ez. 47,7
cumque me convertissem
ecce in ripa torrentis ligna multa nimis ex utraque parte
Numérotation du verset
Ez. 47,8
et ait
ad me aque iste
que egrediuntur
ad tumulos sabuli orientalis et descendunt ad plana deserti intrabunt mare et exibunt et sanabuntur aque
Numérotation du verset
Ez. 47,9
et omnis anima vivens que serpit quocumque venerit torrens vivet et erunt pisces multi satis postquam venerint illuc aque iste et sanabuntur et vivent omnia ad que venerit torrens
Numérotation du verset
Ez. 47,10
vivent et stabunt super illa piscatores
ab Engaddi
usque ad Engallim
siccatio sagenarum erunt plurime species erunt piscium eius
sicut pisces maris magni
multitudinis nimie
Numérotation du verset
Ez. 47,11
in litoribus autem eius et in palustribus non sanabuntur quia in salinas dabuntur
Numérotation du verset
Ez. 47,12
et super torrentem orietur in ripis eius ex utraque parte omne lignum pomiferum non defluet folium ex eo
et non deficiet fructus eius per singulos menses afferet primitiva
quia aque eius de sanctuario egredientur
et erunt fructus eius in cibum
et folia eius ad medicinam
Numérotation du verset
Ez. 47,13
hec dicit Dominus Deus hic est terminus in quo possidebitis terram in duodecim tribubus Israel quia Ioseph duplicem funiculum
habet
Numérotation du verset
Ez. 47,14
possidebitis autem eam singuli eque ut frater suus quam levavi manum meam ut darem patribus vestris et cadet terra hec vobis in possessionem
Numérotation du verset
Ez. 47,15
hic est autem terminus terre ad plagam septentrionalem a mari magno via Bethalon
venientibus Sadada
Numérotation du verset
Ez. 47,16
Emath
Berotha
Sabarim
que est inter
medium2
2 medium] terminum
Weber
Damasci
et confinium Emath domus
Atticon
que est iuxta terminos Auran
Numérotation du verset
Ez. 47,17
et erit terminus a mari usque ad atrium Enon3 terminus Damasci et ab aquilone ad aquilonem et terminus Emath plaga4
septentrionalis
3 Enon] Aenon
Weber
|
4 plaga] + autem
Weber
|
Numérotation du verset
Ez. 47,18
porro plaga orientalis de medio Auran
et de medio Damasci et de medio Galaad et de medio terre Israel Iordanis disterminans ad mare orientale metiemini etiam plagam orientalem
Numérotation du verset
Ez. 47,19
plaga autem australis meridiana
a Thamar
usque ad aquas Contradictionis Cades
et torrens usque ad mare magnum
et plaga ad
meridiem
australis
Numérotation du verset
Ez. 47,20
et plaga maris
mare magnum
a confinio per directum donec venias Emath hec est plaga maris
Numérotation du verset
Ez. 47,21
et dividetis terram istam vobis per tribus Israel
Numérotation du verset
Ez. 47,22
et mittetis eam in hereditatem
vobis et advenis
qui accesserint ad vos qui genuerint filios
in medio vestrum
et erunt vobis sicut indigene
inter filios Israel
vobiscum divident possessionem in medio tribuum Israel
Numérotation du verset
Ez. 47,23
in tribu autem quacumque fuerit advena ibi dabitis possessionem illi ait Dominus Deus
Capitulum 47
Numérotation du verset
Ez. 47,1
marg.|
{4.1455}
Et convertit ad me : Hic ponitur quintum incidens, quod est de aquis egredientibus de templo. Et dividitur in tres partes. nam primo describitur earum ortus. Secundo progressus, ibi : Et convertit me. Tertio, ornatus et effectus, ibi : Et eduxit me. Circa primum dicitur :
marg.|
£
.1.
%
Et convertit me ad portam : id est templi.
marg.|
£
.2.
%
Et ecce aque egrediebantur : per modum fonticuli scaturrientis.
marg.|
£
.3.
%
Subter limen domus : id est fluentes inde ad orientem.
marg.|
£
.4.
%
Facies enim : id est ostium templi. Dicunt autem expositores Latini quod limen unde dicuntur hic aque oriri, est limen porticus templi : sed textus sequens videtur contradicere, cum dicitur :
marg.|
£
.5.
%
Aque autem descendebant in latus : Hoc autem esse non potest, si oriri dicantur subter limen porticus templi : quia fluunt ad orientem, ut dictum est. templum autem est ad occidentem respectu porticus. Et ideo dico cum Hebreis, quod limen unde dicuntur egredi, est limen sanctisanctorum. unde infra dicitur de istis aquis, quod egrediuntur de sanctuario, quod proprie dicitur de sancto sanctorum : et inde transibant per templum declinando aliquantulum ad latus dextrum, et inde ad porticum templi : et postea ad atrium interius fluendo semper versus orientem inter altare holocausti et latus meridionale atrii. Et ideo subditur.
marg.|
£
.6.
%
Ad meridiem altaris : Dicitur autem hic pars meridionalis dextera, quia fluxus istarum aquarum est ab occidente in orientem, ut patet : ex dictis. Homo vero procedens ab occidente in oriente habet partem meridionalem ad partem dexteram, ut patet ad sensum.
marg.|
£
.7.
%
Et convertit me : Hic consequenter describitur istarum aquarum progressus. Circa quod sciendum, quod expositores Latini dicunt quod iste aque ante suum egressum de atrio interiori dividuntur in quatuor rivulos, quorum unus vadit ad coquinas porticuum australium. Alius ad coquinas porticuum {4.1456} aquilonarium. Alii duo ad duo latera porticuum orientalium, ubi similiter secundum eos ponuntur coquine. Et isti quatuor rivuli post eorum egressum de porta orientali exterioris muri reflectuntur et conveniunt in unum. Sed hec divisio videtur contraria textui, cum dicitur : Et convertit me ad viam foras portam exteriorem, etc. Quia sequitur :
marg.|
£
.8.
%
Et ecce aque redundantes : id est egredientes.
marg.|
£
.9.
%
A latere dextro : scilicet porte orientalis exterioris muri. Si autem esset dicta divisio aquarum sicut ipsi dicunt, ita egrederentur a latere sinistro, sicut a dextro. Nam secundum eos egrediuntur per quatuor loca, quorum duo sunt ad dexteram porte, et duo ad sinistram. Item ponunt dictam divisionem propter duplicem causam. Una est, ut aque serviant coquinis porticuum, et hec est nulla. nam coquine non sunt ibi ponende ut ostensum est supra. Alia causa est, ut Levite lavent ibi hostias, et hec similiter videtur nulla : quia sicut patet ex textu sequenti aque iste quanto plus protenduntur versus orientem, sunt maiores. Et sicut dicitur in textu post egressum earum de muro exteriori mensurantur mille cubiti : et tamen ibi adhuc aqua est parva. ita quod attingit solum usque ad talos seu cavillas pedum secundum Hebreos. Et oportet ulterius dicere, quod sint multo minores prope locum originis, scilicet in atrio interiori : si ibi dividantur in quatuor partes : et sic non apparet qualiter in illis possint hostie lavari. Item ista causa magis est ad oppositum, quia non divisa melius deserviret dicte lotioni quam divisa : propter que dicta divisio videtur fictitia, maxime quia textus hoc non dicit sed magis contrarium. Et ideo dico cum Hebreis, quod aque iste per unum rivum procedunt de loco originis usque ad exitum de muro exteriori. Et adhuc iste rivus secundum Hebreos est valde parvus. nam ubi translatio nostra habet. Et ecce aque redundantes a latere dextro : in Hebreo habetur : Et ecce aque phialantes, etc. id est ita tenues sicut aqua exiens de ore phiale, ut exponunt Hebrei.
Numérotation du verset
Ez. 47,1
marg.|
£
.1.
%
{4.1455}
Et mensus etc. Describitur hic progressus aque secundum eius augmentationem. Et patet ex dictis littera usque ibi:
£
.2.
%
Et dixit ad, scilicet angelus.
marg.|
£
.3.
%
Certe vidisti : id est sicut vidisti, sic certitudinaliter fiet : secundum tamen sanum prophetie intellectum, dicitur quod dicetur in fi.
£
.4.
%
Et eduxit : Hic consequenter describitur ornatus fluminis et effectus, et primo tangitur ornatus cum dicitur
£
.5.
%
Ecce in ripa, id est arbores fructifere et pulchre. Consequenter tangitur effectus, cum dicitur.
£
.6.
%
Aque iste, id est ad Iordanem, qui est in parte orientali terre sancte, et cursu suo trahit arenam, et sic facit tumulos sabuli in alveo suo per loca. In Hebreo habetur : Ad terminum orientalem. et redit in eandem sententiam : nam Iordanis fluvius est terminus orientalis terre promissionis. Quod enim filii Israel habuerunt possessionem ultra, hoc fuit per accidens, {4.1456} eo quod habitatores illius terre noluerunt eis concedere transitum pacifice, sed moverunt contra eos bellum, quibus devictis filii Israel iure belli possederunt terram eorum.
£
.7.
%
Intrabunt mare, scilicet mortuum sive salis.
£
.8.
%
Et exibunt :nam Iordanis fluvius transit per illud mare, sicut Rhodanus per lacum Losane.
marg.|
£
.9.
%
Et sanabuntur aque : a salsedine et amaritudine.
marg.|
£.10.%
Et omnis anima, id est omne animal.
£.11.%
Que serpit : Serpere dicuntur animalia que moventur sine pedibus, inter que sunt pisces.
£.12.%
Quocumque etc. Illud enim mare dicitur mortuum, eo quod animal nullum ibi vivit, ut dicitur. 2 Metheo. Sed per aquas istas ibi descendentes dulcorabitur illud mare, et vivent ibi pisces in magna multitudine. Et sic patet littera usque ibi :
£.13.%
Ab Engaddi : duo sunt loca super que piscatores siccabant retia sua.
£.14.%
In littoribus autem eius : ubi crescunt canne.
£.15.%
Et in : ubi aque egredientes de ripis stant per modum stagni.
£.16.%
Non sanabuntur, a salsedine. Et subditur causa :
Numérotation du verset
Ez. 47,1
marg.|
£
.1.
%
{4.1457}
Quia in salinas dabuntur : pro condimento ciborum et pulmentorum. Consequenter resumitur ornatus fluminis : cum dicitur :
marg.|
£
.2.
%
Et super etc. Et patet littera usque ibi :
marg.|
£
.3.
%
Per singulos menses afferet primitiva : id est fructus sufficienter maturos ad esum. Cetera patent. Et quoniam completa sunt omnia ad dispositiones templi et edificiorum pertinentia. Hic ponenda est figura representans simul tantum edificium, quod per partes est superius figuratum. Ista tamen representatio erit secundum lineas fundamentales tantum.
£
.4.
%
Hec dicit Dominus : Superius a principio. 45. ca. inchoata fuit descriptio terre dividende : et descriptis quibusdam incidentibus interpositis, hic scriptura revertitur ad describendum dictam divisionem prius inchoatam. Et primo ponuntur huius terre termini. Secundo modus dividendi : ibi : Et dividetis. Prima in quatuor secundum quatuor terminos huius terre. Et primo describitur terminus
{4.
1558
}
aquilonaris. Secundo : terminus orientalis, ibi : Porro plaga orientalis. Tertio australis, ibi : Plaga autem australis. Quarto occidentalis. ibi : Et plaga maris. Circa partes istas quatuor consideranda, quod civitates hic nominate et loca non semper attingunt fines terminorum, sed sunt propinque sicut si diceretur, quod villa Vernonensis est terminus Normannie versus Parisius, eo, quod inter ipsam et rivum dividentem a Francia Normanniam non est aliquis locus notabilis, nec spatium magnum terre : sed quasi dimidia leuca. Et patet littera paucis exceptis, que discurrentur.
marg.|
£
.5.
%
Quia Ioseph duplicem : Et hoc fuit ex ordinatione Iacob qui adoptavit in filios Manassen et Ephraim filios Ioseph. Gn. xlv 3. ut essent capita duarum tribuum, et haberent possessiones in terra promissionis, sicut alie tribus.
marg.|
£
.6.
%
Super quam : per modum iurandi.
£
.7.
%
Ut darem etc. quod patet de Abraham, Gn. 22c. Per memetipsum iuravi, dicit Dominus, etc.
marg.|
£
.8.
%
Hic est, id est determinans latus aquilonare.
Numérotation du verset
Ez. 47,1
marg.|
£
.1.
%
{4.1459}
Et erit : id est incipiens a mari mediterraneo versus occidentem, usque ad atrium Enon, id est procedens versus orientem, usque ad locum istum.
marg.|
£
.2.
%
Terminus : id est terminus huius civitatis. Emath enim et istud atrium sunt in confinio Damasci et sub eius Dominio, ideo quasi pro eadem terminatione accipiuntur.
marg.|
£
.3.
%
Et ab aquilone : non intelligitur per hoc distensio versus aquilonem ultra terminum predictum, sed terminatio lateris aquilonaris quod habet duos terminos, ut dictum est. Et uterque nominatur hic aquilo.
marg.|
£
.4.
%
Porro plaga : Et sic incipit plaga orientalis a loco in quo terminatur septentrionalis, cum dicitur : De medio. id est de confinio utriusque quod est idem.
marg.|
£
.5.
%
Et de medio : Quia latus orientale transit per confinia terre Galaad quantum ad terram acquisitam modo supradicto.
marg.|
£
.6.
%
Et de medio terre : id est promisse Israel.
marg.|
£
.7.
%
Iordanis disterminans : latus orientale.
marg.|
£
.8.
%
Ad mare orientale : id est procedens ad mare mortuum sive salis, quod est in termino plage orientalis terre promissionis.
marg.|
£
.9.
%
Et torrens : qui dicitur torrens Egypti 2Par. 7.
marg.|
£.10.%
Usque ad mare magnum : Latus enim australe terre promissionis incipit {4.1460} a civitate Thamar, et procedit usque ad torrentem Egypti, et ad mare mediterraneum terminatur.
marg.|
£.11.%
Et plaga maris : scilicet occidentalis, nam mare mediterraneum claudit totum latus occidentale terre promissionis. Et dicitur mare magnum, respectu maris mortui, quod est quidam lacus. Et quia coniungitur oceano in termino occidentali terre habitabilis.
marg.|
£.12.%
Donec venias Emath : Ista Emath est alia a supradicta que longe est a mari mediterraneo : ista vero iuxta mare. aliter enim non terminaret latus occidentale illius terre.
marg.|
£.13.%
Et dividetis, Hic consequenter describitur modus dividendi terram dicto modo terminatam. Et primo quantum ad extraneos. Secundo, quantum ad intraneos in principio se. ca. Circa primum dicitur. Et dividetis terram. Sequitur.
marg.|
£.14.%
Et advenis, qui accesserint : De Gentilitate conversis ad Iudaismum.
marg.|
£.15.%
Qui genuerint filios in medio, etc. Post suam conversionem. Et sic ad eos pertinet hereditas patrum.
marg.|
£.16.%
Et erunt vobis sicut : Habendo hereditatem sicut ipsi.
marg.|
£.17.%
In quacumque autem tribu : id est quecumque tribus converterit Gentilem ad Iudaismum, dabit illi possessionem in sorte sua, ut sic nutriat eum in cultu unius Dei sicut adduxit eum ad cultum divinum.
Comment citer cette page ?
Martin Morard, ed., Nicolaus de Lyra (Ez. 47), in : Sacra Pagina, IRHT-CNRS, 2025. Consultation du 13/12/2025. (Permalink : https://gloss-e.irht.cnrs.fr/php/editions_chapitre.php?id=lyr&numLivre=37&chapitre=37_47)
Martin Morard, ed., Nicolaus de Lyra (Ez. 47), in : Sacra Pagina, IRHT-CNRS, 2025. Consultation du 13/12/2025. (Permalink : https://gloss-e.irht.cnrs.fr/php/editions_chapitre.php?id=lyr&numLivre=37&chapitre=37_47)
Notes :