Capitulum 1
Numérotation du verset
Phlm. 1,1
Paulus, vinctus Iesu Christi1
1 Iesu Christi
Cbg153 Cor2 CorS1 CorS2
ΩM ΩJ
Rusch Weber
]
inv.
R ΩL ΩS P156
Clementina
et Timotheus frater Philemoni dilecto2
2 dilecto
Cbg153
Amiatinus K Φ ΩM
Rusch
] + et ΩJ ΩL P156
Weber
adiutori nostro
Numérotation du verset
Phlm. 1,2
et3 Apie sorori carissime4
3 et
Cbg153
P156 Ω
M ΩJ ΩL ΩS
Rusch
]
om. Weber
|
4 carissime
Cbg153 P156
ΩM ΩJ ΩL ΩS
Rusch
]
om. Weber
|
et Archippo commilitoni nostro
et Ecclesie que in domo tua est,
Numérotation du verset
Phlm. 1,3
gratia vobis
et pax
a Deo Patre nostro et Domino Iesu Christo.
Numérotation du verset
Phlm. 1,4
Gratias ago
Deo meo semper memoriam tui faciens in orationibus meis
Numérotation du verset
Phlm. 1,5
audiens caritatem tuam et fidem5
5 caritatem tuam et fidem ΩL ΩS
Rusch Weber
] caritatem et fidem ΩM, fidem tuam et caritatem
CorS1
(hic ordo littere in greco) ΩJ
quam
habes in Domino Iesu
et in omnes sanctos
Numérotation du verset
Phlm. 1,6
ut communicatio fidei tue
evidens fiat in agnitione6 omnis boni7 in Christo Iesu. 8
6 agnitione
Cbg153
ΩM ΩJ ΩL ΩS P156
Rusch Weber
] agnitionem Amiatinus K Cava
|
7 boni
Cbg153 Amiatinus K
Φ
Cor2
ΩM ΩJ ΩL ΩS
Rusch Weber
]
praem.
operis
F
Clementina
, + in nobis
S Cava
Λ ΩJ, + in vobis
G Cor4
(interponit)
,
+ quod est in vobis
Clementina
, + quod in nobis est
F,
que in nobis est
R
|
8 in Christo Iesu ΩS] Christo Ihesu Christo
P156
|
Numérotation du verset
Phlm. 1,7
Gaudium enim magnum habui9
9 magnum habui ΩM ΩJ ΩS
Rusch Weber
]
inv. P156
et consolationem
in caritate tua
quia viscera
sanctorum
requieverunt per te
frater,
Numérotation du verset
Phlm. 1,8
propter quod
multam10 fiduciam
10 multam] multum ΩS
habens11 in Christo Iesu
11 habens
Amiatinus R K
Λ Φ ΩM ΩJ² ΩL ΩS
P156 Rusch
] habentes
Weber
, habeo
S
, habemus ΩJ*
imperandi
tibi quod ad rem pertinet
Numérotation du verset
Phlm. 1,9
propter caritatem
magis obsecro
cum sis talis
ut
Paulus senex
nunc autem et vinctus Iesu Christi12.
12 Iesu Christi ΩM ΩS ΩJ
Rusch
]
inv. Cbg153
ΩL
P156
Numérotation du verset
Phlm. 1,10
13 Obsecro
13 « incipit versus vel sub .e # »
CorS2
te pro14 meo filio quem genui
14 pro plerique codd. Cors2 (?#) ΩM ΩJ ΩL ΩS P156
Rusch
] de G Amiatinus K Cava
Cbg153 CorS2
(#)
Weber
in vinculis, Onesimo,
Numérotation du verset
Phlm. 1,11
qui tibi aliquando
inutilis
fuit, nunc autem15 et mihi et tibi16 utilis,
15 autem ΩS]
om. Tr512
|
16 mihi et tibi ΩM ΩS
Rusch Clementina
]
inv. Tr512 Cbg153
ΩJ ΩL P156
Weber
|
Numérotation du verset
Phlm. 1,12
quem remisi tibi17.
17 tibi Φ
Cbg153
ΩJ ΩL ΩS P156
Rusch Clementina
] ad te S,
om. Weber
Tu autem illum ut18 mea viscera
18 ut
Cor4 CorS2=Cor2 (
al.
)
ΩM ΩL ΩS
P156 Rusch Clementina
] id est
Cor2 (
greci anti.
) Weber
, + id est ut
F S
, in
Cor2 (
al.), sicut
CorS2
Ω
J
suscipe19*,
19 suscipe ΩM
Ω
J ΩL ΩS
P156 Weber
] + filium meum carissimum
Tr512 Rusch Wordsworth (V Z
C sine auctoritate graeca
) in glossis
Numérotation du verset
Phlm. 1,13
quem ego volueram20 mecum21 detinere ut pro te mihi ministraret in vinculis evangelii.
20 ego vol. ΩM ΩS ΩJ ΩL
Rusch Weber
]
inv. P156
|
21 mecum ΩS ΩJ
Weber
]
om.
ΩM
|
Numérotation du verset
Phlm. 1,14
22 Sine consilio autem23* tuo
22
Hic incipit versus cum littera miniata
ΩJ ; cf. « Potest incipi versus vel sub .e. »
CorS2
|
23 autem Ω
M ΩJ ΩL ΩS
P156 Weber
]
om. Rusch
|
nihil volui24 facere ut25*
24 volui Ω
M ΩJ ΩL ΩS
P156
] volo
G
|
25 ut Cor2 (anti.)
CorS2
(vel) Ω
M ΩJ ΩL ΩS P156 ] uti
CorS2 Rusch
Weber
|
ne velut ex necessitate
bonum tuum esset
sed voluntarium.
Numérotation du verset
Phlm. 1,15
Forsitan
enim ideo discessit ad horam a te
ut in26 eternum27
26 in
CorS1 (
al.
)
Ω
M
Ω
J* (
rubr. cancel.
) ΩL ΩS
P156 Rusch
]
om. Tr512 CorS1
(gr. omnino habet sicut est in littera preter
IN
)
Cor2
(grec. anti.)
Cor4 (
non dicit
UT IN ETERNUM
)
ΩJ²
Cor3 (
gr. omnino ita habet sine
IN
)
Weber
|
27 eternum
Cor2 (
hic est adiectum ; greci anti. glossa sic
)
Ω
M ΩJ ΩS
|
illum reciperes28*,
28 reciperes Ω
M
Ω
J ΩL ΩS
P156 Weber
] recipias
Rusch,
susciperes
Cor2
(grec. anti.)
Numérotation du verset
Phlm. 1,16
iam non ut29 servum30
29 ut Cor2 (grec. anti.) Ω
M ΩJ ΩL
Rusch Weber
] sicut F S,
om.
P156 Cava
|
30 servum
Cor2
(grec. anti.) Ω
M ΩL
Rusch Weber
] servo
G Cor2 (
gr. anti. glo.
)
|
sed pro31*
31 pro
R F Cava
Λ Φ
Cbg153 CorS1 (
al.
) Cor4
Ω
M ΩL ΩS
P156 Clementina
] plus
G Amiatinus K Cbg153
(vel)
CorS1 (
gr. non habet
PRO
sed
PLUS
) Cor2 (
gr. anti. glo.
)
Ω
J
Cor3
(gr. non habet
PRO)
Weber
, plus pro
S Rusch
servo, carissimum fratrem32
32 carissimum fratrem
CorS1
Ω
M ΩS
P156 Rusch Weber
]
inv.
ΩJ ΩL , + tibi
P156
maxime mihi.
Quanto autem33 magis tibi
33 autem
Tr512 Cbg153 Cor2 (gr. anti.)
Ω
M ΩJ P156
Rusch Weber
]
om.
ΩL ΩS
et in carne
et in Domino ?
Numérotation du verset
Phlm. 1,17
Si ergo habes
me socium, suscipe illum sicut me.
Numérotation du verset
Phlm. 1,18
Si autem aliquid nocuit tibi 34* aut debet, hoc mihi imputa.
34 nocuit tibi Ω
M ΩL ΩS P156]
inv. Tr512 Cbg153
ΩJ
Rusch Weber
Numérotation du verset
Phlm. 1,19
Ego Paulus scripsi mea manu35. Ego reddam
35 mea manu
Cbg153
ΩS
Rusch Weber
]
inv.
Ω
M ΩJ
ut non dicam tibi
quod et te ipsum mihi debes36.
36 et te... debes
Cor2
(gr. anti.) Ω
M ΩJ ΩS
Numérotation du verset
Phlm. 1,20
Ita frater
ego te fruar in Domino.
Refice viscera mea
in Domino37*.
37 Domino
Cbg153
Ω
M ΩL
CorS2 (
fere ubique
) P156 Rusch
] Christo
CorS2
(G’ et utraque correctio) Ω
J ΩS
Numérotation du verset
Phlm. 1,21
Confidens de38
38 de
Tr512 (glossa)
ΩJ ΩL ΩS
P156 Rusch
] in Φ
Tr512 Cor4 Cor2 (
anti.
) Cbg153
Ω
M
Clementina , om. Weber
obedientia39 tua scripsi tibi40, sciens quoniam et41 super id quod dico facies.
39 obedientia tua Λ
Ω
M ΩJ ΩL ΩS
P156 Rusch Weber
] obeditentie tue
Weber (F S)
|
40 scripsi tibi
Rusch Weber
]
inv.
ΩS
|
41 quoniam et Ω
M ΩJ ΩS
Rusch Weber
] quod
Cbg153
|
Numérotation du verset
Phlm. 1,22
Simul autem et42 para43
42 et Ω
M ΩJ ΩL ΩS
Rusch
]
om.
P156
|
43 para
CorS2
(al.) ΩS
Rusch
] prepara
CorS2
Ω
J
|
mihi hospitium. Nam spero per orationes vestras donari me44 vobis.
44 donari me Tr512 Ω
M ΩJ ΩS
Rusch Weber
] inv. Cbg153
Numérotation du verset
Phlm. 1,23
Salutat te Epaphras, concaptivus meus in Christo Iesu,
Numérotation du verset
Phlm. 1,24
Marcus45* Aristarchus, Demas46* Lucas, adiutores mei.
45 Marcus
Cbg153
*
Cor2 CorS2
(
al. sine
ET
)
ΩS
P156
Weber
] et
praem. Cbg153
² Ω
M, + et
Cbg153 CorS2
(
SALUTAT VOS ET ARISTHARCUS
) Ω
J ΩL
Rusch
|
46 Demas
Tr512
ΩJ ΩL ΩS
Weber
] + et G R F
Cbg153
Ω
M
Rusch Clementina
|
Numérotation du verset
Phlm. 1,25
Gratia Domini nostri Iesu Christi cum spiritu tuo47*. Amen.
47 tuo
Cbg153 CorS2 (
al.
)
Ω
M ΩS] vestro
Tr512
CorS2
ΩJ ΩL
Rusch Weber
EPISTOLA PAULI AD PHILEMONEM EXPLICIT.48
48 Epistola...Philomenon - explicit
Rusch
]
inv.
ΩL
P156 ,
explicit epistola ad Philomenon ,
om.
ΩS
Capitulum 1
Numérotation du verset
Phlm. 1,1
marg.|
.1.
{6.775}
Paulus vinctus.
Hic incipit epistola ad Philemonem, que dividitur in tres partes scilicet in salutationem et prosecutionem, ibi :
Gratias ago
; et conclusionem, ibi :
Confidens
. In prima parte ponuntur persone salutantes cum dicitur.
Paulus vinctus Iesu Christi
id est incarceratus pro fide Iesu Christi. Hic non nominat se apostolum, quod est nomen dignitatis, sed vinctum pro Iesu Christo, quod est expressivum pietatis, eo quod intendebat monere Philemonem ad pietatem erga Onesimum, pro quo scripsit hanc epistolam Philemoni, ut patebit prosequendo.
marg.|
.2.
Et
Timotheus frater
:
Hunc adiungit in salutatione, quoniam erat dilectus Philemoni, ut sic petitio sit magis exaudibilis, non solum pro reverentia Pauli, sed etiam pro amore Timothei. Secundo ponuntur persone salutate, cum dicitur :
Numérotation du verset
Phlm. 1,2
marg.|
.4.
Et
Appie sorori carissime
:
Hec ut dicit Glossa erat uxor Philemonis. ideo ponit eam in salutatione ut inclinet Philemonem ad petitionis exauditionem.
marg.|
.5.
Et
Archippo commilitoni nostro
:
in militia Christi, resistendo viriliter adversariis fidei. Et iste nominatur eadem ratione qua et Appia.
marg.|
.6.
Et
ecclesie
:
id est congregationi fidelium.
marg.|
.7.
Que in
domo
:
nam cum eo plures habitabant fideles.
Numérotation du verset
Phlm. 1,3
marg.|
.8. Tertio ponuntur optata bona cum dicitur
: Gratia
vobis
.
Exponatur sicut in principio epistole precedentis.
Numérotation du verset
Phlm. 1,4
marg.|
.9.
Gratias ago:
Hic consequenter ponitur huius epistole prosecutio. Et dividitur in duas partes quia primo Paulus captat Philemonis benevolentiam, secundo format suam petitionem, ibi : Propter quod. Circa primum dicit. Gratias ago Deo meo semper. actu vel habitu. Vel. Semper id est omnibus temporibus ad hoc docentibus.
marg.|
.1.
{6.777}
Memoriam tui
faciens
:
gratias agendo pro bonis tuis preteritis et deprecatio de futuris.
Numérotation du verset
Phlm. 1,5
marg.|
.2.
Quam
habes
in
Domino Iesu
:
cui servis fideliter.
marg.|
.3.
Et in
omnes sanctos
:
quibus bona communicas misericorditer.
Numérotation du verset
Phlm. 1,6
marg.|
.4.
Ut
communicatio
:
hoc refertur ad id quod supra dicitur. Memoriam tui faciens in orationibus meis id est orando.
marg.|
Ut communicatio fidei tue
: in effectu quo servis Christo fideliter et sanctis eis ministras misericorditer.
marg.|
.5.
Evidens fiat:
per receptionem premii.
marg.|
.6.
In
agnitione
:
id est in clara visione Dei, in quo est omne bonum.
marg.|
.7.
In Christo
Iesu
:
id est per Christum Iesum tamquam per mediatorem nostrum. Vel dicitur. In Christo Iesu. quia beati reficiuntur interius in aspectu sue deitatis, et exterius in aspectu eius humanitatis.
Numérotation du verset
Phlm. 1,7
marg.|
.8.
Gaudium enim magnum,
etc. quia bonum discipuli redundat in bonum magistri.
marg.|
.9.
Quia
viscera
:
Consolatus enim fuerat eos verbo et etiam necessaria ministrando. {6.778} Hanc autem commendationem et consimiles non faciebat Apostolus ad adulandum, sed ut provocat ad maius bonum, quia virtus laudata crescit.
Numérotation du verset
Phlm. 1,8
marg.|
.10.
Propter quod:
Hic consequenter Apostolus format petitionem, ibi : Forsitan enim. circa primum dicit. Propter quod id est propter caritatem de te auditam.
marg.|
.11.
Multam
fiduciam
habens:
id est pro amore Christi Iesu.
marg.|
.12.
Imperandi tibi,
etc.: id est quod est decens et rationabile.
Numérotation du verset
Phlm. 1,9
marg.|
.13.
Propter caritatem.
inter me et te mutuam.
marg.|
.14.
Magis obsecro,
etc.: vita et etate.
marg.|
.15.
Ut Paulus senex:
propter quod magis volo uti deprecatione quam imperio. Unde et scribens Timotheo, dicit prima epistola 4 capituloa. Seniorem ne increpaveris, sed obsecra ut patrem.
a 1Tm. 4.
marg.|
.16.
Nunc autem et vinctus Iesu Christi:
quasi diceret. Mea senectus et incarceratio monere te debent ad acquiescendum mee deprecationi, que subditur cum dicitur.
Numérotation du verset
Phlm. 1,10
marg.|
.
1
.
{6.779}
Obsecro te pro meo filio:
spirituali.
marg.|
.2.
Quem genui:
in fide.
marg.|
.3.
In vinculis:
existens propter quod tenerius ipsum diligo.
Numérotation du verset
Phlm. 1,11
marg.|
.4.
Qui tibi aliquando:
tua tollendo quando erat infidelis.
marg.|
.5.
Nunc autem:
regeneratus in Christo.
marg.|
.6.
Et mihi et tibi:
serviendo fideliter mihi et tibi.
Numérotation du verset
Phlm. 1,12
marg.|
.7.
Quem remisi:
melioratum.
marg.|
.8.
Tu autem:
id est ut filium meum carissimum ac si fuisset genitus ex meis visceribus.
Numérotation du verset
Phlm. 1,13
marg.|
.9.
Quem
ego volueram
:
qui filius meus es iam diu.
marg.|
.10.
Mihi ministraret:
cum sit servus tuus, et sic mihi ministrares per ipsum.
marg.|
.11.
In vinculis:
id est quibus sum alligatus pro predicatione evangelii.
Numérotation du verset
Phlm. 1,14
marg.|
.12.
Sine
consilio
:
id est sine assensu {6.780} tuo.
marg.|
.13.
Nihil
volvi facere
:
de eius retentione.
marg.|
.14.
Uti ne
velut
id est ne bonum ministerium quod fieret mihi per eum, quod secundum veritatem debet dici tuum, eo quod est servus tuus, videretur magis coactum quam voluntarium ex parte tua.
Numérotation du verset
Phlm. 1,15
marg.|
.15.
Forsitan.
Hic consequenter removet duplicem excusationem quam posset iste Philemon facere. Prima est quia Onesimus ab eo recesserat ipso nesciente, propter quod non debebat ab eo iterum recipi gratiose. hoc autem excludit Apostolus per hoc quod ille recessus cedit ad bonum Philemonis, dicens, Forsitan autem discessit ad horam a te id est modico tempore, quod quasi nihil reputandum est 2. Physico.
marg.|
.16.
Ut in
eternum
id est non solum in presenti ad tuum servitium paratum, sed etiam in futuro tecum ad celi gloriam ordinatum. Ideo subditur.
Numérotation du verset
Phlm. 1,16
marg.|
.17.
Iam non ut.
religione Christiana.
marg.|
.1.
{6.781}
Maxime scilicet
carissimum, eo quod in fide genui eum ut predictum est.
marg.|
.2.
Quantum.
supple debet esse charus, magis quam ante recessum ipsius.
marg.|
.3.
Et in carne.
quia servus tuus est ad serviendum tibi corporaliter.
marg.|
.4.
Et in
domino
.
quia factus est fidelis ad regnandum tecum eternaliter. Ideo concludit.
Numérotation du verset
Phlm. 1,17
marg.|
.5.
Si
ergo
habes me
socium
.
Tibi verissima caritate coniunctum. Et accipitur si : pro quia.
marg.|
.6.
Suscipe illum.
Idest dulciter et benigne.
Numérotation du verset
Phlm. 1,18
marg.|
.7.
Si autem.
Hic removetur secunda excusatio quia posset Philemon dicere, quod Onesimus recedendo intulit sibi damnum in personis, vel in suis rebus. hoc removet per hoc quod obligat se ad satisfaciendum, dicens : Si autem aliquid tibi nocuit. In persona tua, aut in familia.
marg.|
.8.
Aut debet.
Ex obligatione aliqua.
marg.|
.9.
Mihi imputa.
Tamquam debitori.
Numérotation du verset
Phlm. 1,19
marg.|
.10.
Ego Paulus,
etc. Hic dicit ad maiorem certitudinem.
marg.|
.11.
Ego rependam.
Idest satisfaciam ipsi domino, qui est superior omnium. {6.782} Ideo subditur.
marg.|
.12.
Ut non,
etc. Cuius subditur ratio cum dicitur.
marg.|
.13.
Quod et teipsum
id est quia etiam teipsum mihi debes, eo quod es creatura mea in fide catholica et instructione evangelica. quasi dicat, minus exigo a te, quam mihi debeas.
Numérotation du verset
Phlm. 1,20
marg.|
.14.
Ita frater,
etc. idest gaudebo de te in Deo, si feceris que peto.
marg.|
.15.
Refice,
etc. Complendo desiderium meum in hoc quod postulo.
marg.|
.16.
In
domino
id est propter dominum principaliter, et propter me secundario.
Numérotation du verset
Phlm. 1,21
marg.|
.17.
Confidens.
Hec est ultima pars vel epistole conclusio, in qua primo dicit se scripsisse Philemoni confidens de promptitudine sue obedientie, dicens :
Confidens.
Et patet. Secundo mandat sibi hospitium parari ex amicitia speciali, dicens.
Numérotation du verset
Phlm. 1,22
marg.|
Simul autem.
Tertio salutat eum ex parte sociorum suorum dicens.
Numérotation du verset
Phlm. 1,23
marg.|
Salutat te Epaphras concaptivus meus,
etc.
Numérotation du verset
Phlm. 1,24
marg.|
Et ultimo benedicit ei et aliis simul dicens:
Numérotation du verset
Phlm. 1,25
marg.|
.18.
Gratia domini nostri Iesu Christi,
etc. que est arra vite beate.
marg.|
.19.
Cum spiritu
vestro
.
supple sit perseveranter, Amen.
Comment citer cette page ?
Martin Morard, ed., Nicolaus de Lyra (Phlm. 1), in : Sacra Pagina, IRHT-CNRS, 2025. Consultation du 13/12/2025. (Permalink : https://gloss-e.irht.cnrs.fr/php/editions_chapitre.php?id=lyr&numLivre=72&chapitre=72_1)
Martin Morard, ed., Nicolaus de Lyra (Phlm. 1), in : Sacra Pagina, IRHT-CNRS, 2025. Consultation du 13/12/2025. (Permalink : https://gloss-e.irht.cnrs.fr/php/editions_chapitre.php?id=lyr&numLivre=72&chapitre=72_1)
Notes :