initiale_L

Glossae Scripturae Sacrae-electronicae (Gloss-e)


<73. Epistola ad Hebreos**>

Capitulum 7

Numérotation du verset Hbr. 7,1 
interl.| interl.| bene dico secundum ordinem Melchisedech||
Melchisedech
interl.| interl.| melchos vel melchi : rex ; sedech : iustus vel iustitia||
marg.| marg.| HIC  ENIM  MELCHISEDECH. Iam incipit ostendere quomodo Christus secundum ordinem Melchisedech assimilatus sit Filio Dei. Melchisedech dicitur 'rex iustitie', id est Christus qui suos per iustitiam regit inter procellas seculi. Rex pacis Christus, quia quos hic iustitia regit in pace eterna regere non desinit. Sacerdos Dei qui se in ara crucis obtulit. Obviat et occurrit dando gratiam cuique fideli post cedem vitiorum que per quinque sensus subintrant, et dominantur, et benedicit ei, dando incrementum boni operis. Dat panem et vinum, id est corpus et sanguinem suum quo pasti et a preteritis mundantur et in futurum confortantur. Cui Abraham, id est fidelis dat decimas omnium, id est omnem perfectionem suam ei attribuit primum Melchisedech, id est rex iustitie post rex Salem, id est pacis, quia prius hic regit suos in iustitia, post in futuro regit eos in pace. Sine patre secundum carnem, sine matre secundum deitatem. Sine genealogia, quia filios carnis non habuit. Non habens initium, neque finem, coeternus Patri secundum deitatem. Etsi omnes patriarche et prophete figura Christi fuerunt Melchisedech specialius qui non de genere Iudeorum precessit in typum sacerdotii Christi. Secundum ordinem Melchisedech multis modis. Quod solus rex et sacerdos fuit et ante circumcisionem functus sacerdotio, ut non gentes a Iudeis sed Iudei a gentibus sacerdotium acciperent. Non unctus oleo visibili ut Moyses constituit sed oleo exultationis et puritate fidei, nec animalia immolavit sed pane et vino Christi sacerdotium dedicavit. Non vere sine patre vel matre cum Christus secundum duas naturas et Patrem habuit et matrem. Sed quia in Genesi inducitur subito occurisse Abrae, et nec ante nec post eius nomen in genealogia invenitur. Huius autem exemplo affirmat Apostolus quod sacerdotium Aaron et principium habuit et finem, sed Ecclesie sacerdotium et in preteritum et in futurum eternum sit.||
rex Salem,
interl.| interl.| fuit||
sacerdos Dei summi,
interl.| interl.| per se Deum non per hominem||
qui obviavit Abrae regresso a cede regum,
marg.| marg.| REGRESSO A  CEDE  REGUM etc. Sicut in Genesi legitur : Quattuor reges adversus quinque pugnaverunt eosque vicerunt. Sub quinque devictis Loth degebat et captus est a quattuor. Quod cum audisset Abraham cum trecentis decem et octo vernaculis persecutus est eos atque percussit reduxitque Loth et omnem substantiam quam ceperant. Hinc ergo Abraham redeunti occurrit Melchisedech et benedixit etc. ||
marg.| marg.| Tradunt Hebrei Melchisedech esse filium Noe et quando Abraham natus est habuisse trecenti nonaginta annos et Abrahe ut nepoti obviasse, et panem in refectionem {t. 4 : Erfurt, f. 1137rb ; facsim., p. 433b} [Rusch, f. 1137rb ] eius et suorum obtulisse et ut sacerdotem Dei decimas recepisse. Salem plurimi dicunt Hierusalem, sed fuit oppidum regionis Sichem, quod et hodie Salem dicitur, ubi ex magnitudine ruinarum palatium Melchisedech ostenditur. Unde et in evangelio dicitur : « Erat Iohannes baptizans in Ennon iuxta Salem ».||

Cf. Gn. 14, 1-24.
Cf. Gn. 14, 18-20 : « At vero Melchisedech rex Salem, proferens panem et vinum, erat enim sacerdos Dei altissimi, benedixit ei, et ait : Benedictus Abram Deo excelso, qui creavit caelum et terram : et benedictus Deus excelsus, quo protegente, hostes in manibus tuis sunt. Et dedit ei decimas ex omnibus ».
Io. 3, 23.
et benedixit ei,
interl.| interl.| Abrae||
Numérotation du verset Hbr. 7,2 
cui
interl.| interl.| Melchisedech||
decimas omnium divisit Abraham,
interl.| interl.| de precipuis donavit||
primum quidem
interl.| interl.| dictus est Melchisedech||
qui interpretatur rex iustitie,
interl.| interl.| hic vere Christus qui iustos facit et regit||
deinde autem
interl.| interl.| dictus est||
et rex Salem
interl.| interl.| pacis. Salem enim pax interpretatur||
quod est rex pacis,
interl.| interl.| Christus pacificat que in celis et in terra||
interl.| interl.| ens||
Numérotation du verset Hbr. 7,3 
sine patre, sine matre,
interl.| interl.| non quia non habuerit sed quia Scriptura provide non memorat in figura Christi||
sine genealogia,
interl.| interl.| non habens prolem||
neque
interl.| interl.| Scriptura in figura Christi reticente||
initium dierum
interl.| interl.| quod Scriptura dicat||
marg.| marg.| NEQUE  INITIUM etc. Christus omnino non habuit initium neque finem.||
neque finem vite habens,
interl.| interl.| in omnibus premissis||
assimilatus autem Filio Dei manet
interl.| interl.| non in se sed in Christo||
sacerdos in perpetuum.
interl.| interl.| id est sacerdotium eius durat in eternum non aliud ei succedit ut Levitico||
interl.| interl.| talis fuit||
marg.| marg.| IN ETERNUM . Quia Scriptura obticet quod aliquis ei successisset. Vel mystice per eum loquitur de sacerdotio Christi.||
sic Rusch
Numérotation du verset Hbr. 7,4 
Intuemini autem
interl.| interl.| etiam ex factis||
marg.| marg.| INTUEMINI. Immoratur in commendanda dignitate Melchisedech et excellentis sacerdotii eius, preferens eum ipsi Abrae patri omnium et omnibus Levitis.||
quantus sit
interl.| interl.| prefertur Abrae quem Iudei extollunt de quo gloriantur quem Christo preponere voluerunt : « Numquid tu maior est patre nostre Abraham ? » ||

Io. 8, 53.
hic,
interl.| interl.| Melchisedech ||
cui et decimam dedit
interl.| interl.| tamquam minor maiori||
de precipuis
interl.| interl.| hoc est quod superius dixit divisit||
Abraham patriarcha.
interl.| interl.| Princeps. patrum nostrorum||
Numérotation du verset Hbr. 7,5 
Et quidem de filiis Levi
interl.| interl.| hic prefert eum Levitis||
marg.| marg.| ET QUIDEM. Et ex hoc modo intuemini quantus sit, quia aliqui de filiis Levi per hoc quod accipiunt sacrificium, et cum aliter non auderent habent mandatum in lege, sine cuius auctoritate numquam presumerent.||
marg.| marg.| ET QUIDEM DE  FILIIS  LEVI. Tanta est sacerdotii excellentia, ut etiam similes genere multo amplius digniores sint fratribus suis. Unde Abraham incircumciso alienigene decimas non dedisset nisi excellentior esset. In quo et isti levitici sacerdotes decimas solvere.||

Cf. Lv. 27, 30 : « Omnes decimae terrae, sive de frugibus, sive de pomis arborum, Domini sunt, et illi sanctificantur. Si quis autem voluerit redimere decimas suas, addet quintam partem earum ».
sacerdotium accipientes, mandatum habent {t. 4 : Erfurt, f. 1137rb ; facsim., p. 433b} [Rusch, f. 1137rb ] decimas sumere a populo,
interl.| interl.| non ab aliquo summo viro vel alieno sed a populo||
interl.| interl.| humili||
secundum legem,
interl.| interl.| non aliter quam precipit lex||
marg.| marg.| SECUNDUM  LEGEM etc. Melchisedech autem secundum nullam legem accepit a patriarcha cum esset alienigena, et in hoc dignior.||
id est a fratribus suis,
interl.| interl.| in quibus licet melius confidere||
interl.| interl.| a populo scilicet||
quamquam et ipsi exierunt de lumbis Abrae.
interl.| interl.| in eo quod sumunt decimas presunt quamquam et ipsi exierunt etc., id est similes sunt genere||
Numérotation du verset Hbr. 7,6 
Cuius autem generatio non adnumeratur in eis,
interl.| interl.| filii Levi a fratribus sed Melchisedech generatio cuius non numeratur in Iudeis. Quasi : qui erat alienigena absque legis mandato sua auctoritate sumptit etc.||
decimas sumpsit Abraham,
interl.| interl.| quasi excellentior||
et hunc
interl.| interl.| scilicet Abraham||
qui habebat
interl.| interl.| id est cui facte sunt||
repromissiones benedixit.
interl.| interl.| tempore maioris dignitatis||
Numérotation du verset Hbr. 7,7 
Sine ulla autem contradictione,
interl.| interl.| etsi in acceptione decimarum contradicitur quod non maior quia et filii Levi a fratribus||
interl.| interl.| benedixit||
quod minus est, a meliore benedicitur.
interl.| interl.| typus Christi melior est promissiones habente||
interl.| interl.| hoc etiam modo intuemini dignitatem Melchisedech||
Numérotation du verset Hbr. 7,8 
Et hic quidem decimas morientes homines accipiunt,
interl.| interl.| id est in sacerdotio levitico||
ibi autem
interl.| interl.| ubi agit de Melchisedech||
contestatur
interl.| interl.| Scriptura||
marg.| marg.| CONTESTATUR. Ut ego vel idem in multis locis.||

contestatur] contestatus Weber
quia vivit.
interl.| interl.| quia de morte eius nihil dicit in figura Christi||
marg.| marg.| VIVIT. Gerebat enim typum pontificis nostri cuius excellentia potestatis per illius similitudinem ostenditur. Per Melchisedech enim in quo figura precessit, discernitur sacerdotium Christi a sacerdotio Levi in cuius Christi figura dicitur quod Melchisedech vivit. Unde dicitur sacerdos in eternum qui seipsum obtulit, non ex aliqua necessitate sed ex voluntate proprie potestatis.||
Numérotation du verset Hbr. 7,9 
Et ut ita dictum sit
interl.| interl.| hoc etiam modo dignior||
interl.| interl.| per quondam tropum et modum loquendi||
interl.| interl.| non enim prope in sua persona Levi decimas dedit circumcisus sacerdos incircumciso||
per Abraham
interl.| interl.| quasi per materialem causam||
et Levi
interl.| interl.| leviticus ordo||
qui decimas accipit
interl.| interl.| a fratribus||
decimatus est.
interl.| interl.| decimas dedit Melchisech||
interl.| interl.| per Abraham||
10
Adhuc enim in lumbis patris erat,
interl.| interl.| quando Abraham dedit||
marg.| marg.| ADHUC  ENIM IN  LUMBIS. Sicut Adam peccante qui in lumbis eius erant peccaverunt, sic Abraham dante decimas qui in lumbis eius erant decimati sunt. Sed non hoc sequitur in Christo, licet in lumbis Ade et Abrae quia non secundum concupiscentiam carnis inde descendit. Cum ergo Levi et Christus secundum carnem essent in lumbis Abrae quando decimatus est, non ideo pariter decimati sunt, quia secundum aliquem modum non erat ibi Christus quo erat ibi Levi. Secundum rationem quippe illam seminalem ibi fuit Levi, qua ratione per concubitum venturus erat in matrem, secundum quam rationem non ibi erat Christi caro quamvis secundum ipsam ibi fuerit Marie caro Levi secundum concupiscentiam carnalem, Christus autem secundum substantiam corporalem inde venturus erat. Cum enim sit in semine visibilis corpulentia et invisibilis ratio utrumque cucurrit ex Abraham, vel etiam ex ipso Adam usque ad corpus Marie, quia et ipsum eo modo conceptum et exortum est. Christus autem visibilem carnis substantiam de carne virginis sumpsit. Ratio vero conceptionis eius non a semine virili, sed longe aliter ac desuper venit. Proinde secundum quod de matre accepit et in lumbis Abrae fuit. Ille est ergo decimatus in Abraham {t. 4 : Erfurt, f. 1137va ; facsim., p. 434a} [Rusch, f. 1137va ] qui sic fuit in lumbis eius, sicut in lumbis sui patris etiam ipse Abraham fuit, id est qui sic est natus de patre Abraham, sicut de suo patre natus est Abraham per legem, scilicet in membris repugnantem legi mentis et invisibilem concupiscentiam, quamvis eam casta et bona vita nuptiarum non sinat valere, nisi quantum ex ea possunt generi substituendo prospicere. Ille autem non ibi decimatus est cuius caro inde non fervorem vulneris, sed materiam medicaminis traxit. Nam ipsa decimatio ad prefigurandam medicinam pertinuerat, illud in Abrae carne decimabatur quod curabatur, non illud unde curabatur. Eadem enim caro Abrae, vel ipsius primi hominis simul, herebat et vulnus prevaricationis et medicamentum vulneris. Vulnus prevaricationis in lege membrorum repugnat legi mentis, que per omnem inde propagatam carnem seminali ratione quasi transcribitur. Medicamentum autem vulneris inde sine opere concupiscentiali in sola materia corporali per divinam conceptionis formationisque rationem de Virgine assumptum est.||
quando
interl.| interl.| scilicet||
obviavit
interl.| interl.| vel occurrit||
ei Melchisedech.
interl.| interl.| pater Levi Abrae||
Numérotation du verset Hbr. 7,11 
interl.| interl.| quia Christus secundum Melchisedech et hoc sacerdotium preest levitico ergo si potes tu Iudee solve hoc : Si ergo consummatio||
marg.| marg.| SI ERGO. Ambrosius Mediolanensis AMBROSIUS. Incipit hic Veteris et Novi Testamenti differentias dare.  Si ergo sacerdotii translatio est necessario et legis, non potest enim sacerdos sine testamento et lege et preceptis esse. Transeundum est ergo a lege ad evangelium.||
consummatio
interl.| interl.| perfectio||
marg.| marg.| SI ERGO  CONSUMMATIO. Vel pretulit hactenus sacerdotium Christi quod secundum ordinem Melchisedech levitico, nunc addit quod sacerdotium Christi leviticum destruat, quo destructo necessario etiam destruitur lex. Quasi : si leviticum sacerdotium consummabat, frustra surgeret alius secundum ordinem Melchisedech. Sed surgit alius quod ibi notatur translato sacerdotio, quod et probat ibi :  In quo enim hec dicuntur, et ibi :  et amplius adhuc manifestum est. Ego illud non consummabat.||

Hbr. 7, 13.
Hbr. 7, 15.
per sacerdotium leviticum
interl.| interl.| quia Aaron de Levi||
erat
interl.| interl.| quod deberet esse||
populus enim
interl.| interl.| interpositio||
sub ipso legem accepit
interl.| interl.| sacerdotio ut in manu eius sit||
marg.| marg.| SUB  IPSO. Quia in manu sacerdotis lex et per eum impletur lex que dicitur consummare.||
marg.| marg.| Hec translatio prefigurata fuit in Samuele qui de tribu Ephraim electus est sacerdos a Domino, reprobatis filiis Eli Domino dicente : 'Qui honoraverit me honorabo eum et qui inhonoraverit' etc.||

1Rg. (1Sm.)3 2, 30 : « Propterea ait Dominus Deus Israel : Loquens locutus sum, ut domus tua, et domus patris tui, ministraret in conspectu meo usque in sempiternum. Nunc autem dicit Dominus : Absit hoc a me : sed quicumque glorificaverit me, glorificabo eum : qui autem contemnunt me, erunt ignobiles ».
quid adhuc
interl.| interl.| postquam vetus consummaret||
necessarium fuit
interl.| interl.| dici a propheta David||

fuit] om. Weber
secundum ordinem Melchisedech,
interl.| interl.| hoc non diceretur si illudmeliu esset||
alium
interl.| interl.| secundum ritum et tribum||
surgere sacerdotem,
interl.| interl.| qui a peccato liberavit quod non illi||
et non secundum ordinem Aaron dici ?
interl.| interl.| ideo dico legem sub sacerdotio quia sic noto quod destructo sacerdotio destruatur et lex que non nisi sub eo||
Numérotation du verset Hbr. 7,12 
Translato enim sacerdotio,
marg.| marg.| TRANSLATO  ENIM etc. Quod alius surgat, subsequenter probat et per tribum et per ritum. Per tribum ibi : In quo enim hec etc. Per ritum ibi : Et amplius etc.||
marg.| marg.| TRANSLATO  ENIM  SACERDOTIO. Quia enim simul et ab eodem et sub {t. 4 : Erfurt, f. 1137vb ; facsim. Brepols t. 4 p. 434b} [Rusch, f. 1137vb ] eadem sponsione utraque data sunt, quod de uno dicitur necesse est de altero intelligitur.||
necesse est ut et legis translatio fiat.
interl.| interl.| ideo dico legem sub sacerdotio, quia sic noto quod destructo sacerdotio destruatur et lex que non nisi sub eo||
13
In quo enim
interl.| interl.| Christus in cuius consideratione||
hec dicuntur
interl.| interl.| «Tu es sacerdos in eternum secundum ordinem Melchisedech » ||
marg.| marg.| IN QUO  HEC. Vere transfertur sacerdotium et surgit alius quod idem est dicere, quia per tribum et per ritum. Primum de tribu ostendit, postea de ritu.||

Ps. 110, 4.
de alia tribu est
interl.| interl.| de Iuda||
interl.| interl.| non de tribu Levi||
de qua nullus
interl.| interl.| alia||
altario
interl.| interl.| vel <'alta>ri'||
presto fuit.
interl.| interl.| vere de alia||
Numérotation du verset Hbr. 7,14 
Manifestum enim quod ex Iuda
interl.| interl.| ut eadem sit sacerdotalis et regalis ut fuit Melchisedech rex et sacerdos||
marg.| marg.| MANIFESTUM  EST  ENIM  QUOD EX  IUDA, de tribu ad tribum translatum est sacerdotium, de sacerdotali ad regalem, ut eadem sit sacerdotalis et regalis. Et intuere mysterium. Primum fuit regalis, postea facta est sacerdotalis. Sic Christus rex erat semper, sacerdos autem factus est quando carnem suscepit quando sacrificium obtulit.||
ortus sit Dominus noster,
interl.| interl.| Christus||
in qua tribu nihil de sacerdotibus Moyses locutus est.
interl.| interl.| ut de ea esset aliquis sacerdos||
Numérotation du verset Hbr. 7,15 
Et amplius
interl.| interl.| hec est firmior probatio per ritum||
marg.| marg.| AMPLIUS. Quia si tribus in Samuele mutata erat, non tamen ritus.||
adhuc
interl.| interl.| quam per tribum||
manifestum est :
interl.| interl.| quod transfertur et surgit alius||
si
interl.| interl.| quia||
secundum similitudinem
interl.| interl.| ritum||
Melchisedech exsurget alius sacerdos,
interl.| interl.| ut ille panem et vinum Abrae ita hic discipulis in eisdem speciebus carnem et sanguinem||

exsurget] exsurgit Weber
Numérotation du verset Hbr. 7,16 
qui
interl.| interl.| alius||
non secundum legem
interl.| interl.| secundum preceptum legis||
marg.| marg.| Vel NON  SECUNDUM  LEGEM. Id est secundum carnalem intellectum legis, ut faceret secundum carnales observantias, sed secundum virtutem ipsius legis, id est spiritalem intellectum quem exequentes vitam habent eternam.||
marg.| marg.| Distat inter sacerdotium et sacerdotium, illud carnale hoc spiritale, illud temporale hoc eternum.||
mandati carnalis factus est,
interl.| interl.| que lex solummodo mandabat et promittebat carnalia||
sed secundum virtutem vite indissolubilis
interl.| interl.| divinitatem que in eo est per quam dat vitam eternam sicut placuit divinitati||
marg.| marg.| VEL  VITE  INSOLUBILIS . Contestatur enim Deus Pater iureiurando : « Tu es sacerdos in eternum ».||

Ps. 110, 4.

indissolubilis] insolubilis Weber
sic Rusch
Numérotation du verset Hbr. 7,17 
Contestatur enim :
interl.| interl.| quod secundum Melchisedech contestatur auctoritas||
interl.| interl.| CONTESTATUR ENIM. David mecum vel cum aliis multis Scripturis quod Christus est secundum Melchisedech, sed fidelius ponit ipsa verba David : « Tu es sacerdos in eternum ».||

Ps. 110, 4.
quoniam tu es sacerdos in eternum secundum ordinem Melchisedech.
Numérotation du verset Hbr. 7,18 
Reprobatio quidem
interl.| interl.| ut sit locus gratie||
marg.| marg.| REBROBATIO  QUIDEM. Causa supponit quare vetus sit destructum cum Deus illud dederit et novum Testamentum substitutum, quia tempore sui status illud fuit infirmum et nunc prorsus inutile. Hoc autem perficit, quod valet ad laudem novi sacerdotis.||
interl.| interl.| quia aliquid debet sequi||
interl.| interl.| veteris legis||
propter infirmitatem eius
interl.| interl.| quam habuit dum stetit non malitiam ut heretici mihi dixisse imponunt||
interl.| interl.| etsi aliquid fecit non plene iustificavit||
et inutilitatem :
interl.| interl.| quam non habet cum modo solum infirma sed etiam damnos nunc si tenetur||
marg.| marg.| INUTILITER . Quia post adventum Christi inutile est fieri ea que olim fiebant, ut hec predicerent. Circumcisio enim et cetera huiusmodi priori populo per vetus Testamentum divintus data sunt ad significationem futurorum, que per Christum oportebat impleri. Quibus advenientibus remanserunt illa Christianis tamen legenda ad intelligentiam premisse prophetie, non autem necessario facienda quasi adhuc expectandum esset, ut veniret revelatio Dei que his significabatur esse ventura. Proinde nunc quisquis Christianorum similiter ea celebrare voluerit, quasi sopitos cineres eruens, non erit pius deductor vel baiulus corporis sed impius sepulture violator.||
sic Rusch
nihil enim
interl.| interl.| infirma tunc lex||
ad perfectum adduxit lex :
interl.| interl.| etsi aliqui tunc perfecti non ex ea sed per fidem venturi||
interl.| interl.| neminem iustificatione perfecit||
introductio vero
interl.| interl.| illa reprobatur||
interl.| interl.| fit per pontificem predictum||
melioris spei,
interl.| interl.| ibi sperabantur temporalia hic celum||
interl.| interl.| id est legis per quam speratur gloria||
per quam proximamus ad Deum.
Numérotation du verset Hbr. 7,20 
Et quantum est
interl.| interl.| hoc item ad commendationem novi sacerdotis de cuius ordinationis qualitate hic agitur||
non
interl.| interl.| quod||
sine iureiurando,
interl.| interl.| Iesus factus est sacerdos||
alii quidem
interl.| interl.| levitici||
sine iureiurando sacerdotes facti sunt,
interl.| interl.| quasi quandoque mutandi||
Numérotation du verset Hbr. 7,21 
hic autem
interl.| interl.| Iesus||
cum iureiurando
interl.| interl.| factus est sacerdos||
interl.| interl.| facto||
per eum,
interl.| interl.| Deum Patrem||
qui dixit ad illum :
interl.| interl.| Iesum||
interl.| interl.| Dixit : « Tu es sacerdos in eternum » et quod in eternum iuravit Dominus.||

Ps. 110, 4.
iuravit Dominus
interl.| interl.| inconcussa veritate firmavit||
interl.| interl.| hoc dicit propheta||
et non penitebit eum tu es sacerdos in eternum.
interl.| interl.| non immutabit factum||

eum] om. Weber
Numérotation du verset Hbr. 7,22 
In tantum
interl.| interl.| quod cum iureiurando et quod per eum proximamus ad Deum||
interl.| interl.| ut sacerdotium preest et lex eius||
marg.| marg.| IN TANTUM etc. Ex laude sacerdotis infert commendationem legis.||
melioris testamenti
interl.| interl.| quam fit vetus||
marg.| marg.| MELIORIS. Quia meliora, id est eterna promittit vetus temporalia.||
sponsor
interl.| interl.| id est assertor||
factus est Iesus.
Numérotation du verset Hbr. 7,23 
Et
interl.| interl.| hoc item modo dignior Iesus quia||
alii
interl.| interl.| levitici||
quidem plures facti sunt sacerdotes, idcirco quod morte prohiberentur permanere,
interl.| interl.| in vita hac||
Numérotation du verset Hbr. 7,24 
hic autem
interl.| interl.| Iesus||
eo quod maneat in eternum sempiternum habet sacerdotium.
marg.| marg.| HIC  AUTEM  QUOD  MANEAT etc. Sicut ille permanet, ita et lex quam attulit, in qua vera remissio peccatorum et perpetua gratia quod quia vetus lex non potuit exclusa est. Quod autem permanet in eternum ostendit ex pontifice, quia unus est, quod non esset nisi esset immortalis, sicut in lege multi quia mortales.||
Numérotation du verset Hbr. 7,25 
Unde et salvare in perpetuum
interl.| interl.| quia manens sempiternum habet sacerdotium||
marg.| marg.| UNDE ET  SALVARE. Ostenso quod per sacerdotium Christi vetus sacerdotium {t. 4 : Erfurt, f. 1138ra ; facsim., p. 435a} [Rusch, f. 1138ra ] et lex destruitur, commendat actum ipsius deprimendo per contrarium actum veteris sacerdotii.||

in perpetuum] imperpetuum cacogr Rusch, perpetuo Weber
potest
interl.| interl.| Iesus ipse accedens ad Deum||
accedens10 
interl.| interl.| vel accedentes||

10  accedentes] accedentes Weber
per semetipsum ad Deum,
interl.| interl.| non per alienas hostias sed per se vivam hostiam||
interl.| interl.| nons per alium pontificem||
interl.| interl.| unde : « Nemo venit ad Patrem nisi per me »||

Io. 14, 6.
semper vivens
interl.| interl.| ideo potest salvare quod non alii||
ad interpellandum pro eis.
interl.| interl.| representatione sui ex ea enim natura qua pontifex est, id est humana quam celis intulit interpellat pro nobis||
Numérotation du verset Hbr. 7,26 
Talis enim decebat
interl.| interl.| accedens per se||
ut nobis
interl.| interl.| filiis servi alios habuerunt||
interl.| interl.| positione virtutum et mente||
innocens,
interl.| interl.| ad proximum||
impollutus,
interl.| interl.| remotione malorum||
segregatus
interl.| interl.| non tantum modo impollutus sed semper sine peccato||
a peccatoribus,
interl.| interl.| id est prioribus sacerdotibus||
marg.| marg.| SANCTUS : interius,  innocens : manibus,  impollutus  :corpore,  segregatus a peccatoribus, id est ab11  omni peccato immunis.||
11  ab] corr., ad cacogr. Rusch
et excelsior
interl.| interl.| quem omnes angeli adorant||
celis factus,
interl.| interl.| omni celesti creatura||
Numérotation du verset Hbr. 7,27 
qui non habet quotidie necessitatem
interl.| interl.| qui tamen figura istius fuerunt qui non hanc habent necessitatem||
marg.| marg.| QUI  NON  HABET  QUOTIDIE. Qui cum sit talis, non habet necessitatem quotidie offerre. Non quod aliquando egeat, sed ut ab eo removeat quod illis convenit.||
quemadmodum sacerdotes,
interl.| interl.| levitici||
prius pro suis delictis hostias offerre, deinde pro populi : hoc enim fecit semel se offerendo.
interl.| interl.| non habet necessitatem hanc. Hoc enim, id est offerre fecit non pro suis sed pro populi delictis semel, quia sufficit omnibus et ideo non est opus iterari||
marg.| marg.| HOC  ENIM  FECIT. Adeo magnum est sacrificium, quod licet unum et semel oblatum sit, sufficit tamen ad eternitatem.||
Numérotation du verset Hbr. 7,28 
Lex enim homines constituit sacerdotes infirmitatem habentes :
interl.| interl.| peccandi et moriendi et ideo pro se offerebant||
marg.| marg.| Lex enim homines. Illi habent necessitatem quotidie offerre, quia infirmi hic semel sufficit quia Filius perfectus.||
sermo autem iurisiurandi qui post legem est
interl.| interl.| dictus per David||
Filium
interl.| interl.| constituit sacerdotem||
in eternum
interl.| interl.| duraturum||
perfectum.
interl.| interl.| gratia et veritate||




Comment citer cette page ?
Glossa ordinaria (Hbr. 7), in : Glossae Scripturae Sacrae electronicae, ed. Martin Morard, IRHT-CNRS, 2016-2018. Consultation du 19/09/2019. (permalink : http://gloss-e.irht.cnrs.fr/php/editions_chapitre.php?livre=../sources/editions/GLOSS-liber73.xml&chapitre=73_7)