initiale_L

Glossae Scripturae Sacrae-electronicae (Gloss-e)


<07. Deuteronomium*>

Capitulum 34

Numérotation du verset Dt. 34,1 
Ascendit ergo Moyses de campestribus Moab super montem Nebo in {t. 1 : Erfurt, f. 214rb ; facsim., p. 427b} [Rusch, f.  214rb ] verticem Phasga contra Hiericho
marg.|  ASCENDIT  ERGO. Tam Moyses quam ceteri patres Veteris Testamenti per spiritum in altitudinem contemplationis levati, previdere potuerunt gratiam Novi Testamenti, que in Christo data est, et virtutum collatione et celestis regni perceptione sed eam in carne exspectare non potuerunt, in fide autem et spe mortui sunt.

3 Codd. : Rusch ; PL113 , 504C

1 Phasga Weber ] scrips., Fasga Rusch
2 sunt] + ad inferos deducti, ubi exspectabant Redemptoris adventum, qui per sanguinem suae redemptionis inde eos liberaret PL113
ostenditque ei Dominus omnem terram
marg.|  OSTENDITQUE  EI.   Terram promissionis vidit Moyses nec intravit, quia lex adventum Christi et doctrinam Evangelii verbis et figuris presignavit sed neminem ad perfectum duxit.

Codd. : Rusch ; PL113 , 504C
Galaad usque Dan
Numérotation du verset Dt. 34,2 
et universum Neptalim terramque Ephraim et Manasse et omnem terram Iuda usque ad mare Novissimum

Iuda] om. Weber
Numérotation du verset Dt. 34,3 
et australem partem et latitudinem campi Hiericho civitatis Palmarum usque Segor.
marg.|  OMNEM  TERRAM. Partem omnis terre quam ex altissimo monte potuit videre. Vel   omnem terram ostendit ei in spiritu.

Codd. : Rusch ; PL113 , 504C
Numérotation du verset Dt. 34,4 
Dixitque Dominus ad eum : hec est terra pro qua iuravi Abraham, Isaac et Iacob dicens : Semini tuo dabo eam. Vidisti eam oculis tuis et non transibis ad illam.
Numérotation du verset Dt. 34,5 
Mortuusque est ibi Moyses servus Domini in terra Moab
marg.| MORTUUSQUE  EST  IBI  MOYSES etc. Nulli electorum parcit, et minima quoque peccata ulciscitur Deus etiam in amicis ; unde : « Moyses et Aaron sacerdotibus eius », et addidit : Propitius fuisti eis et ulciscens in omnes adinventiones eorum ».

Ps. 98, 6.8.
Moyses] om. PL
iubente Domino
marg.| Lege scilicet finita que servivit Domino in tempore suo, urbs destructa et altare, nusquam sacrificia, nusquam libamina, nusquam sacerdos vel pontifex.

Codd. : Rusch ; PL113 , 504C-D
Numérotation du verset Dt. 34,6 
et sepelivit eum in valle
marg.| IN  VALLE. In monte mortuus est,   in valle sepultus est, quia lex tempore suo gloriosa fuit sed comparata Evangelio abscondita videtur et humilis; unde : « Dedi eis praecepta non bona ».


Codd. : Rusch ; PL113 , 504C.
terre Moab contra Phogor. Et non cognovit homo sepulcrum eius usque in presentem diem.
marg.| ET  NON  COGNOVIT  HOMO . Iudei autumant hoc factum, ne Iudei semper ad idololatriam proni mortuum colerent tamquam Deum. Sed secundum allegoriam tempus et modum finiendi legis in sola Dei prescientia significat esse abscondita, nec profunditatem sapientie Dei, vel secretum consilii alicui patere « quia incomprehensibilia iudicia eius et investigabiles vie eius ».10 


10  Codd. : Rusch ; PL113 , 504D-504A.
Numérotation du verset Dt. 34,7 
Moyses centum et viginti annorum erat quando mortuus est non caligavit oculus eius nec dentes illius {t. 1 : Erfurt, f. 214va ; facsim., p. 428a} [Rusch, f.  214va ] moti sunt.
marg.|  MOYSES  CENTUM  ET  VIGINTI  ANNORUM. Si ab uno per naturalem ordinem usque ad quindecim singulorum numerorum summas coniunxeris, unum scilicet et duo et tria, et deinceps centum11  viginti fiunt. Quindenarius vero ex septem et octo conficitur, septem ad sabbatum refertur, octo ad circumcisionem, quia « octava die circumcidebatur puer ». Si vero ad Novum Testamentum respicias, habes septem dona Spiritus sancti et in octavo resurrectionem Christi, centum12  viginti ergo eos significant qui vel in Veteri vel in Novo13  Testamento Legis et Evangelii precepta implere student.14 
marg.|  MOYSES  CENTUM  ET  VIGINTI  ANNORUM. Hoc significat tam eum quam ceteros patres Veteris Testamenti post perfectionem mandatorum Dei, que est in duobus preceptis caritatis, per gratiam Christi et sanguinis redemptionem, eterne quieti et future vite aptos esse; quorum   oculus non caligavit , pie scilicet intentionis intuitus nubilo malitie15  non {t. 1 : Erfurt, f. 214vb ; facsim., p. 427b} [Rusch, f.  214vb ] fuit obscuratus, nec   dentes malitie   moti , quia non est perturbatus tempestate vitiorum, ordo discretionis eorum centum16  viginti sunt anni legislatoris quo numero confirmata est altitudo Salomonici templi. Primitiva quoque Ecclesia post passionem et resurrectionem, Dominique ascensionem hoc numero virorum gratiam Spiritus sancti accepit. Quindecim namque qui ex septem et octo constant, futuram vitam significant que nunc geritur in sabbato animarum17  perficietur in resurrectione corporum. In trigonum quoque quindenarius ductus, id est cum partibus suis adnumeratus, efficit centum viginti. Apte ergo centenario et vicenario electorum beatitudo in futura18  * vita signatur, et tertium domus Dei cenaculum consummatur, quia post fidelium labores, post requiem animarum plena Ecclesie felicitas in resurrectionis gloria complebitur.19 

14  Codd. : Rusch ; PL113 , 504C
19  Codd. : Rusch ; PL113 , 505A-C
11  centum] + et PL | 12  centum] + et PL | 13  vel in Novo] om. PL | 15  malitie] om. Rusch | 16  centum] + et PL | 17  animarum] + et PL | 18  futura PL ] futuro Rusch |
Numérotation du verset Dt. 34,8 
Fleveruntque eum filii Israel in campestribus Moab triginta diebus. Et completi sunt dies planctus lugentium Moysen.
marg.|  FLEVERUNTQUE . Quia regnavit mors etiam in eos qui non peccaverunt ab Adam usque ad Moysen, ideo lacrime persequuntur ad inferos descendentem.20 
[suite en préparation #]

20  Codd. : Rusch ; PL113 , 506A.
Numérotation du verset Dt. 34,9 
Iosue vero filius Nun repletus est spiritu sapientie quia Moyses posuit super eum manus suas et obedierunt ei filii Israel feceruntque sicut precepit Dominus Moysi.
Numérotation du verset Dt. 34,10 
Et {t. 1 : Erfurt, f. 214vb ; facsim., p. 428b} [Rusch, f.  214vb ] non surrexit propheta ultra in Israel sicut Moyses quem nosset Dominus facie ad faciem
marg.|  ET  NON  SURREXIT etc. Hoc (ut ferunt ) Esdras de suo adiecit, qui bibliotecam a Chaldeis exustam divino sensu reparavit, et litteras quibus Iudei nunc utuntur invenit. Unde et velox scriba appellatus est.
Numérotation du verset Dt. 34,11 
in omnibus signis atque portentis que per eum misit21  ut faceret in terra Egypti pharaoni et omnibus servis eius universeque terre illius

21  per eum - misit] inv. Weber
Numérotation du verset Dt. 34,12 
et cunctam manum robustam magnaque mirabilia que fecit Moyses coram universo Israel22  .

22  Israel] + Explicit Liber Helleaddabarim id est Deuteronomium Weber




Comment citer cette page ?
Glossa ordinaria (Dt. 34), in : Glossae Scripturae Sacrae electronicae, ed. Martin Morard, IRHT-CNRS, 2016-2018. Consultation du 16/02/2019. (permalink : http://gloss-e.irht.cnrs.fr/php/editions_chapitre.php?livre=../sources/editions/GLOSS-liber07.xml&chapitre=07_34)