initiale_L

Glossae Scripturae Sacrae-electronicae (Gloss-e)


<25. *Iob*>

Capitulum 27

Numérotation du verset Iob. 27,1 
Addidit quoque Iob
interl.|  cum loqueretur de sermone Dei et magnitudine tonitrui quasi cum ita sit non cedam verbis vel flagellis vel gladiis||
marg.|  ADDIDIT. Huius viri dicta quam mystice sint prolata ostenditur dum parabola, id est similitudo assumpta narratur, ne iuxta textum eius verba tantummodo pensemus, quia et sua narrat et sancte Ecclesie afflicte tempora significat.||
marg.|  Ecclesia duobus modis patitur amara ab hostibus, vel verbis ubi exercetur eius sapientia, vel gladiis ubi probatur patientia nunc de ea persecutione ait ubi lacessitur falsis assertionibus.||
assumens parabolam suam et dixit :
Numérotation du verset Iob. 27,2 
Vivit Deus
interl.|  invocata vita Dei astringit se ad id quod subdit scilicet : Quia donec ||
marg.|  VIVIT  DEUS. Sunt qui adversa patientes Deum esse non credunt nonnulli Deum esse estimant sed res humanas minime curare. Iste in typo Ecclesie positus in afflictione ut Deum esse fateretur ait :   Vivit Deus . Ut vero res humanas curare eum perhiberet subdit :   Qui abstulit iudicium meum etc.||
qui abstulit iudicium meum, et Omnipotens qui ad amaritudinem adduxit animam meam.
interl.|  nam se perpeti non casu sed Deo disponente putat||
Numérotation du verset Iob. 27,3 
Quia donec superest halitus in me et spiritus Dei in naribus meis,
Numérotation du verset Iob. 27,4 
non loquentur labia mea iniquitatem, 
interl.|  ut perfecte hereat veritati, nec studio, nec precipitatione perhibet se mentiri||
nec lingua mea
interl.|  cordis||
interl.|  qui respondet se non mentiri subdit in quibus congruit veritati dicens||
marg.|  NON  LOQUENTUR  LABIA  MEA etc. Quod prius iniquitatem hic post   mendacium dicit, quia omnis iniquitas   mendacium que discordat ab equitate et veritate Dei, sed {t. 2 : Erfurt, f. 211ra ; facsim., p. 421a} [Rusch, f. 211ra ] peius est   mendacium meditari quam loqui. Nam loqui plerumque precipitationis est, meditari studiose pravitatis.||
Numérotation du verset Iob. 27,5 
Absit a me ut iustos vos esse iudicem,
interl.|  sed||
donec deficiam non recedam ab innocentia mea.
interl.|  cordis||
marg.|  ABSIT A  ME  UT  IUSTOS  VOS  ESSE  IUDICEM. Quia dicit Salomon : « Qui iustificat impium et qui condemnat iustum, uterque abominabilis est ante Deum ». Et hoc est : A  bsit a me etc. Ab innocentia enim recederet, si bona de illis malis estimaret.||

Prv. 17, 15.
Numérotation du verset Iob. 27,6 
Iustificationem meam
interl.|  in operibus||
marg.|  IUSTIFICATIONEM  MEAM. Ceptam iustificationem desereret si in peccantium laudem declinaret.||
marg.|  Bene ab alienis absistit qui prius se a propriis custodit, quasi ideo de ei peccare timeo quia non reprehendit me cor meum.||
quam cepi tenere non deseram, nec enim reprehendit me cor meum in omni vita mea.
interl.|  dum aliquis legit vel audit bona que contempsit, graviter eum conscientia reprehendit||
interl.|  sed||
marg.|  NEC  ENIM  REPREHENDIT  ME  COR  MEUM. Ac si dicat : pro vobis non debeo ad culpam pertrahi qui peccare in propriis formidavi. Sed quo pacto a corde suo reprehendi se denegat qui superius dicit peccavi peccavit quidem vel cogitando, sed nequaquam se a suo corde reprehendi confitetur, quia etsi illicita cogitando rectitudini defuit fortiter, tamen cogitationi restitit.||
Numérotation du verset Iob. 27,7 
Sicut impius inimicus meus
interl.|  est||

sicut] sit ut Weber
et adversarius meus quasi iniquus.
interl.|  vere iniquus etsi iustus videatur||
marg.|  SICUT  IMPIUS  INIMICUS  MEUS. Impius infidelis dicitur, iniquus qui pravitate operis ab equitate discordat. Ecclesia igitur et extra impios habet inimicos et intus patitur iniquos. Et sunt :   Sicut et   Quasi  pro affirmatione. Si autem pro similitudine dicatur quos intus patitur carnales de similitudine impiorum notat, quasi diceret : a me etiam fide discrepat qui mihi opere non concordat.||
Numérotation du verset Iob. 27,8 
Que enim spes est
interl.|  in futuro cum hic totum querat||
hypocrite si avare rapiat et non liberet Deus animam eius ?
marg.|  QUE  ENIM  SPES  EST  HYPOCRITE. Hypocrita, qui latine dicitur simulator, est avarus raptor qui dum inique agens desiderat de sanctitate venerari laudem vite rapit aliene.||
Numérotation du verset Iob. 27,9 
Numquid clamorem eius Deus audiet
interl.|  quasi non audietur a Deo tempore angustie, quia tempore pacis Deum non audivit||
marg.|  NUMQUID  CLAMOREM  EIUS  AUDIET  DEUS. Quia in iudicio remedium in clamore non invenit, qui nunc tempus congruum clamoris perdit. De cuius pravitate subiungitur : A  ut poterit in omnipotente delectari etc. qui terrenarum rerum amore vincitur in Deo nullatenus delectatur.||
cum venerit super illum angustia,
Numérotation du verset Iob. 27,10 
aut poterit in Omnipotente delectari et invocare Deum in omni tempore ?
interl.|  qui diligit mundum non est caritas Patris in eo, et si non amat non invocat||
marg.|  ET  INVOCARE  DEUM  OMNI  TEMPORE. Tantum Deum hypocrita invocat, cum hunc terrenarum rerum tribulatio angustat.||
Numérotation du verset Iob. 27,11 
Docebo vos
interl.|  evulsis hactenus malis recta plantat||
interl.|  quasi vos ideo non sapitis, quia non manui Dei sed vobis datis||
per manum Dei que Omnipotens habeat nec abscondam.
interl.|  sic etiam docet ut nihil veritatis abscondat quod scire expedit||
marg.|  DOCEBO  VOS  PER  MANUM. Manus Dei vocatur Filius : « Omnia quippe per ipsum facta sunt » . Et est sensus : ego ex me aliquid nescio, sed quidquid ex veritate sentio, hoc ex eiusdem veritatis largitate comprehendo.||

Io. 1, 3.
Numérotation du verset Iob. 27,12 
Ecce vos omnes nostis,
interl.|  quasi etsi quid sapitis ad iudicium est vobis||
marg.|  ECCE  VOS  OMNES  NOSTIS. Scienti bonum facere, et non facienti peccatum est illi.||
et quid sine causa vana loquimini ?
Numérotation du verset Iob. 27,13 
Hec est pars hominis impii apud Deum et hereditas violentorum, quam ab Omnipotente suscipient.
interl.|  qui etsi a seipsis habent inique agere, Dei tamen est iuste ista iudicare||
marg.|  HEC  EST  PARS  HOMINIS  IMPII etc. Impii vocantur heretici qui per errorem a cognitione veritatis sunt alieni. Quos etiam violentos appellat, quia sacram Scripturam ad intellectum pravum violenter conantur flectere.||
Numérotation du verset Iob. 27,14 
Si multiplicati fuerint
interl.|  modo in perdita libertate||
interl.|  sequaces hereticorum||
marg.|  SI  MULTIPLICATI  FUERINT  FILII  EIUS. Qui hereticorum generantur predicatione venturi iudicii sententia feriuntur.||
in gladio erunt et nepotes eius non saturabuntur pane.
marg.|  ET  NEPOTES  EIUS  NON  SATURABUNTUR  PANE etc. Nepotes hereticorum sunt qui de errantium filiorum predicatione nascuntur. Quos nequaquam panis satiat, quia dum in sacri verbi pabulo plus querunt quam capiunt, semper a veritatis cognitione ieiunant. Sed quia non nullos ex herticis Ecclesia colligit, nonnullos in malitia pertinaces relinquit.||
Numérotation du verset Iob. 27,15 
Qui reliqui fuerint ex eo sepelientur in interitu.
marg.|  Sequitur : QUI  RELIQUI  FUERINT  EX  EO. {t. 2 : Erfurt, f. 211rb ; facsim., p. 421b} [Rusch, f. 211rb ] Ex eo videlicet hereticorum populo sepelientur in interitu, quia dum ad lucem veritatis non redeunt, intelligentia terrena deprimuntur.||
Et vidue 
interl.|  vel vidue in errore manentes dum sanctum fuisse suum predicatorem estimant spe falsa non lugent||
illius
interl.|  ex cuius interitu viderentur affligende||
non plorabunt.
marg.|  ET  VIDUE  ILLIUS  NON  PLORABUNT. Viduas dicit plebes subiectas morte heretici destitutas que dum predicator erroris ad eterna supplicia rapitur, sepe ad cognitionis vere gratiam revertuntur.||
Numérotation du verset Iob. 27,16 
Si comportaverit quasi terram argentum et sicut lutum preparaverit vestimenta,
marg.|  SI  COMPORTAVERIT  QUASI  TERRAM  ARGENTUM.   Argentum , id est eloquium hereticorum, terre est comparatum, quia de Scriptura sacra ut aliquid sciant ex appetitu terrene laudis elaborant. Qui etiam   sicut lutum preparant   vestimenta, quia fluxe et inquinabiliter ea quibus se tueri volunt, sacre Scripture contexunt testimonia.||
Numérotation du verset Iob. 27,17 
preparabit quidem sed iustus vestietur illis 
marg.|  PREPARABIT  QUIDEM  SED  IUSTUS  VESTIETUR. Quia vir, recta fide plenus, Scripture que hereticus affert testimonia colligit, et erroris pertinaciam inde convincit, ut David Goliam gladio suo occidit.||

Cf. 1Rg. (1Sm.) 17, 51.
et argentum innocens dividet.
marg.|  ET  ARGENTUM  INNOCENS  DIVIDET. Argentum innocentem dividere est eloquia Dei minute discreteque exponere et unicuique quod digne congruat coaptare. Vel   argentum innocens dividit, id est que ab hereticis salubriter vel que pestifer fuerint dicta discernit, quia illi miscent falsa veris.||
Numérotation du verset Iob. 27,18 
Edificavit sicut tinea domum suam,
marg.|  EDIFICAVIT  SICUT  TINEA  DOMUM. Tinea domum sibi corrumpendo edificat, sic et hereticus locum perfidie sue non nisi in mentibus quas corrumpit facit.||
et sicut custos fecit umbraculum.
interl.|  qui rebus temporalibus tumet||
marg.|  ET  SICUT  CUSTOS  FECIT  UMBRACULUM. Umbraculum custodis nullo fundamento solidatur sed tempore transeunte mox destruitur, sic promissa ab hereticis requies cum tempore destruitur que post hanc vitam nullatenus invenitur. Sed quia sepe heretici potentium patrociniis fulciuntur a speciali hereticorum interitu ad generalem elatorum diffinitionem sermo erigitur.||
Numérotation du verset Iob. 27,19 
Dives cum dormierit
interl.|  corpore||
marg.|  DIVES  CUM  DORMIERIT etc. Dormit   dives et   oculos aperit , quia cum carne moritur eius anima videre cogitur quod providere contempsit.||
nihil
interl.|  ex his habitis||
secum auferet aperit oculos suos
interl.|  in cogitatione vera||
et nihil inveniet.
interl.|  de his que in somnio tenebat||
Numérotation du verset Iob. 27,20 
Apprehendet eum quasi aqua inopia
interl.|  quia in lacu inferni anima illius cruciabitur||
marg.|  APPREHENDET  EUM  QUASI  AQUA  INOPIA. Agente namque inopia apud inferos usque ad minima petenda dives ardens compulsus est, qui hic agente tenacia usque ad minima neganda pervenit.||

apprehendet] apprehendit Weber
nocte opprimet eum tempestas.
interl.|  quia dum ignorat turbo iudicii rapit||
marg.|  NOCTE  OPPRIMET  EUM  TEMPESTAS. Noctem absconditum tempus repentini exitus appellat, tempestatis nomine iudicii turbinem designat.||
Numérotation du verset Iob. 27,21 
Tollet eum ventus urens et auferet 
marg.|  TOLLET  EUM  VENTUS  URENS. Ventus urens malignus spiritus vocatur qui eum quem nunc succenderit igne perverse concupiscentie, rapit postmodum ad flammas gehenne.||
et velut turbo rapiet eum de loco suo. 
marg.|  ET  VELUT  TURBO  RAPIET  EUM. Locus perversorum temporalis vite delectatio.||
Numérotation du verset Iob. 27,22 
Et mittet
interl.|  flagellum||
super eum et non parcet. 
marg.|  ET  MITTET  SUPER  EUM  ET  NON  PARCET. Peccatorem Deus quotiens feriendo corrigit ad hoc flagellum emittit ut parcat. Cum vero eius vitam in peccato permanentem feriendo concludit, flagellum emittit sed nequaquam parcit.||
De manu eius fugiens fugiet. 
interl.|  de manu ferientis Dei fugit qui se corrigit vel de iniquo opere percussi||
marg.|  DE  MANU  EIUS  FUGIENS  FUGIET. Quia manus operatio intelligitur de manu percussi fugit, quia dum pravi interitum conspicit, et vias pravitatis relinquit.||
Numérotation du verset Iob. 27,23 
Stringet super eum manus suas
interl.|  dissoluta opera restringit visa pena impii||
marg.| Unde sequitur : STRINGET  SUPER  EUM  MANUS  SUAS. Manus stringere est vite opera in rectitudine confirmare in aliena pena conspiciendo quid timeat.||
et sibilabit super illum intuens locum eius.
interl.|  admirabitur vel iam predicabit que florente impio non credidit||
interl.|  tormentorum eius||
marg.|  ET  SIBILABIT  SUPER  ILLUM  INTUENS  LOCUM  EIUS. In sibilo intentio admirationis exprimitur.||




Comment citer cette page ?
Glossa ordinaria (Iob. 27), in : Glossae Scripturae Sacrae electronicae, ed. Martin Morard, IRHT-CNRS, 2016-2018. Consultation du 06/12/2019. (permalink : http://gloss-e.irht.cnrs.fr/php/editions_chapitre.php?livre=../sources/editions/GLOSS-liber25.xml&chapitre=25_27)