Capitulum 5
Numérotation du verset
1Mcc. 5,1
Et factum est ut audierunt gentes in circuitu quia edificatum est altare et sancta sicut prius et irate sunt valde
Numérotation du verset
1Mcc. 5,2
et cogitabant tollere genus Iacob qui erant inter eos et ceperunt occidere de populo et persequi
Numérotation du verset
1Mcc. 5,3
et debellabat Iudas filios Esau in Idumea et eos qui erant in Acrabattene quia circumsedebant Israelitas et percussit eos plaga magna
Numérotation du verset
1Mcc. 5,4
et recordatus est malitiam filiorum Bean qui erant populo in laqueum et in scandalum insidiantes in via
Numérotation du verset
1Mcc. 5,5
et conclusi sunt ab eo in turribus et applicuit ad eos et anathematizavit eos et incendit turres eorum igni cum omnibus qui in eis erant
Numérotation du verset
1Mcc. 5,6
et transiit ad filios Ammon et invenit manum fortem et populum copiosum et Timotheum ducem ipsorum
Numérotation du verset
1Mcc. 5,7
et commisit cum eis prelia multa et contriti sunt in conspectu eorum et percussit eos
Numérotation du verset
1Mcc. 5,8
et cepit Iazer civitatem et filias eius et reversus est in Iudeam.
Numérotation du verset
1Mcc. 5,9
et congregate sunt gentes que sunt in Galaad adversus Israelitas qui erant in finibus eorum ut tollerent eos et fugerunt in Datheman munitionem
Numérotation du verset
1Mcc. 5,10
et miserunt litteras ad Iudam et fratres eius dicentes congregate sunt adversum nos gentes per circuitum ut auferant nos
Numérotation du verset
1Mcc. 5,11
et parant venire et occupare munitionem in quam confugimus et Timotheus est dux exercitus eorum
Numérotation du verset
1Mcc. 5,12
nunc ergo veni eripe nos de manibus eorum quia cecidit multitudo de nobis
Numérotation du verset
1Mcc. 5,13
et omnes fratres nostri qui erant in locis Tubi interfecti sunt et captivas abduxerunt uxores eorum et natos et spolia et peremerunt illic ferme mille viros.
Numérotation du verset
1Mcc. 5,14
et adhuc epistole legebantur et ecce alii nuntii venerunt de Galilea conscissis1 tunicis nuntiantes secundum verba hec
1 conscissis] concissis
Rusch
Numérotation du verset
1Mcc. 5,15
dicentes convenisse adversum se a Ptolomaida et Tyro et Sidone et omni Galilea alienigenas ut nos consumant
Numérotation du verset
1Mcc. 5,16
ut audivit autem Iudas et populus sermones istos convenit Ecclesia magna cogitare quid facerent fratribus suis qui in tribulatione erant et expugnabantur ab eis
Numérotation du verset
1Mcc. 5,17
dixitque Iudas Simoni fratri suo elige tibi viros et vade et libera fratres tuos in Galilea ego autem2 et frater meus Ionathas ibimus in Galadithim 3
2 autem] enim
Weber
|
3 Galadithim hic et ubique
Rusch
] Galaditin hic et ubique
Weber
|
Numérotation du verset
1Mcc. 5,18
et reliquit Iosephum4 filium Zacharie et Azariam duces populi cum residuo exercitu in Iudeam ad custodiendum
4 Iosephum] Iosepphum
Weber
Numérotation du verset
1Mcc. 5,19
et precepit illi dicens preesto populo huic et nolite bellum committere adversus gentes donec revertamur
Numérotation du verset
1Mcc. 5,20
et dati sunt Simoni viri tria millia ut iret in Galileam Iude autem octo millia in Galadithim.
Numérotation du verset
1Mcc. 5,21
Et abiit Simon in Galileam et commisit prelia multa cum gentibus et contrite sunt gentes a facie eius et persecutus est eos usque ad portam
Numérotation du verset
1Mcc. 5,22
Ptolomaidis et ceciderunt de gentibus fere tria millia virorum et accepit spolia eorum
Numérotation du verset
1Mcc. 5,23
et assumpsit5 eos qui erant in Galilea et in Arbatis cum uxoribus et natis et omnibus que erant illis et adduxit in Iudeam cum letitia magna.
5 assumpsit
Rusch
] sumpsit
Weber
Numérotation du verset
1Mcc. 5,24
et Iudas Machabeus et Ionathas et fratres eius transierunt Iordanem et abierunt viam trium dierum per desertum
Numérotation du verset
1Mcc. 5,25
et occurrerunt eis Nabuthei et susceperunt eos pacifice et narraverunt eis omnia que acciderunt fratribus eorum6 in Galadithide.
6 eorum]
om. Weber
Numérotation du verset
1Mcc. 5,26
et quia multi ex eis comprehensi sunt in Basara et Bosor et in Alimis et in Casfor et Macet et Carnain he omnes civitates munite et magne
Numérotation du verset
1Mcc. 5,27
sed et in ceteris civitatibus Galadithidis tenentur comprehensi et in crastinum constituerunt admovere exercitum civitatibus his et comprehendere et tollere eos in una die.
Numérotation du verset
1Mcc. 5,28
et convertit Iudas et exercitus eius viam in desertum Bosor repente et occupavit civitatem et occidit omnem masculum in ore gladii et accepit omnia spolia eorum et succendit eam igni.
Numérotation du verset
1Mcc. 5,29
et surrexerunt inde nocte et ibant usque ad munitionem
Numérotation du verset
1Mcc. 5,30
et factum est diluculo cum allevassent oculos suos ecce populus multus cuius non erat numerus portantes scalas et machinas ut comprehenderent munitionem et expugnarent eos
Numérotation du verset
1Mcc. 5,31
et vidit Iudas quia cepit bellum et clamor belli ascendit in celum sicut tuba et clamor magnus de civitate
Numérotation du verset
1Mcc. 5,32
et exercitui dixit pugnate hodie pro fratribus vestris
Numérotation du verset
1Mcc. 5,33
et venit tribus ordinibus post eos et exclamaverunt tubis et clamaverunt in oratione.
Numérotation du verset
1Mcc. 5,34
Et cognoverunt castra Timothei quia Machabeus est et refugerunt a facie eius et percusserunt eos plaga magna et ceciderunt ex eis in illa die fere octo millia virorum
Numérotation du verset
1Mcc. 5,35
et divertit Iudas in Maspha et expugnavit et cepit eam et occidit omnem masculum eius et sumpsit spolia eius et succendit eam igni
Numérotation du verset
1Mcc. 5,36
inde perrexit et cepit Casbon et Maged et Bosor et reliquas civitates Galadithidis.
Numérotation du verset
1Mcc. 5,37
Post hec autem verba congregavit Timotheus exercitum alium et castra posuit contra Rafon trans torrentem
Numérotation du verset
1Mcc. 5,38
et misit Iudas speculari exercitum et renuntiaverunt ei dicentes quia convenerunt ad eum omnes gentes que in circuitu nostro sunt exercitus multus nimis
Numérotation du verset
1Mcc. 5,39
et Arabas conduxit in auxilium et castra posuerunt trans torrentem parati venire ad te in prelium et abiit Iudas obviam illis
Numérotation du verset
1Mcc. 5,40
et ait Timotheus principibus exercitus sui cum appropiaverit Iudas et exercitus eius ad torrentem aque si transierit ad nos prior non poterimus sustinere eum quia potens poterit adversum nos
Numérotation du verset
1Mcc. 5,41
si vero timuerit transire et posuerit castra extra flumen transfretemus ad eos et poterimus adversus illum.
Numérotation du verset
1Mcc. 5,42
Ut autem appropinquavit Iudas ad torrentem aque statuit scribas populi secus torrentem et mandavit eis dicens neminem hominum reliqueritis sed veniant omnes in prelium
Numérotation du verset
1Mcc. 5,43
et transfretavit ad illos prior et omnis populus post eum et contrite sunt ante faciem eorum omnes gentes et proiecerunt arma sua et fugerunt ad fanum quod est in Carnain
Numérotation du verset
1Mcc. 5,44
et occupavit ipsam civitatem et fanum succendit igni cum omnibus qui erant in ipso et oppressa est Carnain et non potuit sustinere contra faciem Iude.
Numérotation du verset
1Mcc. 5,45
Et congregavit Iudas universos Israelitas qui erant in Galaditide7 a minimo usque ad maximum et uxores eorum et natos et exercitum magnum valde ut venirent in terram Iude.
7 Galadithide] Galaditiden
Weber
Numérotation du verset
1Mcc. 5,46
Et venerunt usque Effron et hec civitas magna in ingressu posita munita valde et non erat declinare ab ea dextera vel sinistra sed per mediam iter erat
Numérotation du verset
1Mcc. 5,47
et incluserunt se qui erant in civitate et obstruxerunt portas lapidibus et misit ad eos Iudas verbis pacificis
Numérotation du verset
1Mcc. 5,48
dicens transeamus per terram vestram ut eamus in terram nostram et nemo vobis nocebit tantum pedibus transibimus et nolebant eis aperire.
Numérotation du verset
1Mcc. 5,49
Et precepit Iudas predicare in castris ut applicarent unusquisque in quo erat loco
Numérotation du verset
1Mcc. 5,50
et applicuerunt viri virtutis et oppugnavit civitatem illam tota die et tota nocte et tradita est civitas in manu eius
Numérotation du verset
1Mcc. 5,51
et peremerunt omnem masculum in ore gladii et eradicavit eam et accepit spolia eius et transiit per totam civitatem super interfectos
Numérotation du verset
1Mcc. 5,52
et transgressi sunt Iordanem in campo magno contra faciem8 Bethsan.
8 faciem]
om. Weber
Numérotation du verset
1Mcc. 5,53
Et erat Iudas congregans extremos et exhortabatur populum per totam viam donec venerunt in terram Iuda
Numérotation du verset
1Mcc. 5,54
et ascenderunt in montem Sion cum letitia et gaudio et obtulerunt holocausta quod nemo ex eis cecidisset donec reverterentur in pace.
Numérotation du verset
1Mcc. 5,55
Et in diebus quibus erat Iudas et Ionathas in terra Galaad et Simeon frater eius in Galilea contra faciem Ptolomaidis.
Numérotation du verset
1Mcc. 5,56
Audivit Iosepphus Zacharie filius et Azarias princeps virtutis res bene gestas et prelia que facta sunt
Numérotation du verset
1Mcc. 5,57
et dixit faciamus et ipsi nobis nomen et eamus pugnare adversum gentes que in circuitu nostro sunt
Numérotation du verset
1Mcc. 5,58
et precepit his qui erant in exercitu suo et abierunt Iamniam
Numérotation du verset
1Mcc. 5,59
et exivit Gorgias de civitate et viri eius obviam illi in pugnam
Numérotation du verset
1Mcc. 5,60
et fugati sunt Iosepphus et Azarias usque in fines Iude et ceciderunt illa die de populo Israel ad duo millia viri et facta est fuga magna in populo
Numérotation du verset
1Mcc. 5,61
quia non audierunt Iudam et fratres eius existimantes se fortiter facturos
Numérotation du verset
1Mcc. 5,62
ipsi autem non erant de semine virorum illorum per quos salus facta est in Israel.
Numérotation du verset
1Mcc. 5,63
Et viri Iuda magnificati sunt valde in conspectu omnis Israel et gentium omnium ubi audiebatur nomen eorum
Numérotation du verset
1Mcc. 5,64
et convenerunt ad eos fausta acclamantes.
Numérotation du verset
1Mcc. 5,65
Et exivit Iudas et fratres eius et expugnabant filios Esau in terra que ad austrum est et percussit Chebron et filias eius et muros eius et turres succendit in circuitu.
Numérotation du verset
1Mcc. 5,66
Et movit castra ut iret in terra alienigenarum et perambulabat Samariam
Numérotation du verset
1Mcc. 5,67
in illa die ceciderunt sacerdotes in bello dum volunt9
fortiter facere dum sine consilio exiit in prelium
9 volunt] vult
Weber
Numérotation du verset
1Mcc. 5,68
et declinavit Iudas in Azotum in terra alienigenarum et vidit aras eorum et spolia deorum ipsorum succendit igni et cepit spolia civitatum et regressus est in terram Iuda.
Capitulum 5
Numérotation du verset
1Mcc. 5,1
marg.|
{n}
Et factum est]
Primo agitur de preliis Iude contra gentes finitimas, scilicet Idumeos, Arabas, Anthos, filios Bean, et filios Ammon. Secundo, de nunciis missis pro auxilio ad Iudam de Galaditide, et Galilea, ibi :
[Et congregate]
Tertio, dicitur, quod Iudas abiit in Galaditidem, Simon in Galileam, et de victoriis Simonis, ibi :
[Ut audivit autem]
Quarto, qualiter Iudas abiens per desertum Bosor, Iudeos obsessos in Datheman liberavit, et Timotheum vicit, et civitates multas cepit, et succendit, ibi :
[Et Iudas Machabeus]
Quinto, de reditu Iude in Iudeam, et de destructione Ephron in via, ibi :
[Et congregavit]
Sexto, qualiter victi sunt Iosephus, et Azarias a Gorgia, ibi :
[Et in diebus]
Septimo, qualiter Iudas expugnavit filios Esau, ibi :
[Et exivit]
etc. Dicit ergo :
[Et factum est,
marg.|
{o}
Irate sunt]
Simile 1Esr. 4. et Nehem. 4.
marg.|
{p}
Genus Iacob]
filios Israel.
marg.|
{q}
Qui erant]
vel
[quod erat inter eos]
quia multi Iudei dispersi erant per nationes propter persecutionem Antiochi.
marg.|
{r}
Et ceperunt occidere de populo]
resistentes Iudeos.
marg.|
{s}
Et persequi]
fugientes.
marg.|
{t}
Et]
ideo
[debellabat Iudas]
maxime Idumeos, quia valde oderant Iudeos, recordantes inimicitie veteris, sicut dicitur in Ezechiele.
marg.|
{5.
236va} Δ
{a}
Arabathane]
vel verius, Arabathagne, quod interpretatur robur humile, al. Acrabathane, vel Agrabathane.
marg.|
{b}
Circunsedebant]
obsidebant, vel circa eos habitabant.
marg.|
{c}
Et applicuit ad eos]
id est accessit cominus ad impugnandum eos.
marg.|
{d}
Et Anathematizavit eos]
id est res eorum, sicut factum Iericho, Iosue 6.c. Sic civitas hec, etc. Et Numer. vigesimo primo a.
marg.|
{e}
Et invenit manum fortem]
populum fortem, et multum.
marg.|
{f}
Et contriti sunt]
filii Ammon.
marg.|
{g}
Gazer]
Ioseph, dicit Azor.
marg.|
{h}
Civitatem]
eorum, vel civitatem. Antonomastice.
marg.|
{i}
Filios]
viculos, vel
[filias]
villulas sibi subditas quasi metropoli.
marg.|
{b}
Tuos]
alias, habet, nostros.
marg.|
{c}
In Galaaditim]
vel, Galaditidim.
marg.|
{d}
Qui erant in Galilea]
Qui tenebantur ibi captivi secundum Iosephum.
marg.|
{e}
Et susceperunt eos]
Nabuthei Iudam, et suos.
marg.|
{f}
Et occupavit Civitatem]
Bosor secundum quosdam, vel secundum Ioseph. Bethsuram.
marg.|
{g}
Ad munitionem]
Datheman, ubi Iudei se receperant, et in qua obsessi erant a Timotheo, ut dicit Iosephus.
marg.|
{h}
Et ecce populus]
exercitus Timothei.
marg.|
{i}
Et venit tribus ordinibus]
Iosephus in partes tres exercitum dividens, hostes a tergo invasit.
marg.|
{k}
Et refugerent a facie eius]
Experti iam prius per bella, virtutes, ac felicitates eius, ut dicit Iosephus.
marg.|
{5.
237va} Δ
{a}
In Maspha]
alias Masphat, quam Iosephus vocat Modollam civitatem alienigenam. Nec est illa Masphat, de qua supra 3.f.
marg.|
{b}
Et Bosor]
Alia est Bosor, quam prius succenderat, et ceperat, supra eod. Unde illa vocabatur Bethsura, secundum Iosephum.
marg.|
{c}
Post hec autem verba]
id est facta verbis digna.
marg.|
{d}
Contra Raphon, trans torrentem]
civitas est.
marg.|
{e}
Si transierit ad nos prior]
etc. Simile 1Rg.14.b. si locuti fuerint nobis, manete, etc.
marg.|
{f}
Et proiecerunt]
timore coacti, ut liberius fugerent.
marg.|
{g}
Carnaim]
Iosephus ad locum, qui dicitur Carna.
marg.|
{h}
Cum omnibus qui erant in ipso]
Ioseph. Eos interfecit varia usus specie ad hostium necem.
marg.|
{i}
In ingressu]
terre, Iudee in via posita.
marg.|
{k}
Ut applicarent]
id est insultum facerent.
marg.|
{l}
Unusquisque]
Indirectum contra locum in quo stabat. Simile. Ios. 6.c. Ascendit unusquisque, etc.
marg.|
{m}
Et eradicavit]
funditus evertit.
marg.|
{n}
Ad duo millia]
usque ad duo millia, vel circiter duo millia.
marg.|
{o}
Plaga]
ad litteram propter peccatum inobedientie, et vane glorie.
marg.|
{p}
Per quos salus]
id est penes quos erat auctoritas pugnandi, vel non erant electi ad hoc a Domino.
marg.|
{q}
Magnificati sunt valde]
etc. maxime Iudas, qui quasi propheta habebatur pro eo quod acciderat Iosepho, et Azarie, sicut predixerat, et eadem die redierunt Iudas de Galaaditide, et Simon de Galilea, ut dicit Magister in Historiis .
marg.|
{r}
Fausta]
id est laudes secundum Glossam Vel secundum Cantorem, id est rogationes, quod prospere eveniret eis semper.
marg.|
Mystice. {n}
Et factum est]
etc. Glossa Irritantur gentes cum viderint culture Dei renovari facturam, et clarescente in mundo Christi Evangelio, et hominibus fidem Dei recipientibus torquebantur persecutores, et peius eos tractantes inde avertere studebant. Per filios ergo Esau intelliguntur idololatre, per Arabathanos, filios Bean, et filios Ammon Iudei, Heretici, atque schismatici, contra quos Iudas surgit, et superior existens victoriam capit, erroresque eorum destruens in Iudeam idest, in confessionem laudis Dei cum triumpho regreditur.
marg.|
[Moraliter.] In precedentibus cap. actum est de Iudeorum pugna contra Antiochum, et suos principes, id est contra diabolum, et malignos spiritus, hic agitur de tentationibus quas fideles, qui pie volunt vivere in Christo, a finitimis gentibus, id est a carne, et a mundo, et a mundanis sustinent. Filii ergo Esau sunt carnalia desideria, que * militant adversus animam. Hos primum debellari oportet in Idumea, id est in terra propria, quasi non tantum per eleemosynas, et orationes, sed per ieiunia, et corporis afflictiones. Acrabathane, robur humile, florentes huius mundi, quorum fortitudo est quasi favilla stupe. Isti circumsedebant Israelitas, sicut tres verbosi amici Iob. circumsedebant eum, et deridebant iusti simplicitatem. Bean, iniquus gratie, usurarios significat, quia avaro nihil scelestius.
marg.|
Isti quatuor modis infesti sunt bonis, ut ibi dicitur. Per malitiam calumniantur in litibus, illaqueant in negotiis, scandalizant exemplis, iuxta illud.
marg.|
Mei autem pene moti sunt pedes, etc. insidiantur in amicitiis simulatis, Ecclesiast. 13.a. Confundent te in cibis suis, etc. Filii Ammon, quod interpretatur populus iniquus, vel populus parcens, detractatores sunt, et adulatores.
marg.|
Isti cum forti manu, et populo copioso impugnant bonos, quia plaga lingue comminuit ossa, et sagitta vulnerans lingua eorum, Ier. 9.c. Isti habent Timotheum ducem, id est potentes mundi huius. Nam qui potestatem exercent super eos, benefici vocantur, ab adulatoribus, et Timotheus beneficus interpretatur.
marg.|
Hos omnes fugat, qui est verus Iudas in confessione peccati et laudis, et verus Machabeus, id est bellator, et ingeniosus, in satisfactione.
marg.|
Et primos quidem despiciendo, sicut Ezechias Assyrios subsannatores, quorum fortitudo, ad litteram, redacta est in favillam.
marg.|
Unde. Despexit te, et subsannavit te virga filia Sion, Is. 37.d. Secundos fugiendo. Quid communicabit cacabus ad Ollam ? Tertios dissimulando, Ps. 91. Insurgentibus in me malignantibus audiet auris mea.
marg.|
Sed in iudicio ab illo magno Iuda, id est Iesu, omnes isti funditus conterentur.
marg.|
{k}
Et congregate sunt gentes]
audientes, quod Iudas reversus est in Iudeam.
marg.|
{l}
Ut tollerent eos]
de terra sua, vel auferrent de vita.
marg.|
{m}
Et fugerent]
Israelite.
marg.|
{o}
In locis Tubin]
alit.
[in locis ubique interfecti sunt]
marg.|
{5.
236vb} {p}
Convenit Ecclesia magna cogitare]
etc. Sic episcopi per capitula, et maiores per minorum consilia bonum est facere, maxime maiora, quia interdum revelatur minori quod non maiori, 1Cor. 14.
Numérotation du verset
1Mcc. 5,mystice
marg.|
Mystice. {k}
Et congregate sunt]
etc. Galaad, acervus testimonii, sacram Scripturam significat. Unde secundum Glossam isti significant Iudeos, et Hereticos qui ex testimoniis sacrarum Scripturarum secundum suum sensum depravatis impugnant Ecclesiam. Alii vero de Galilea gentium plebes.
marg.|
Simon autem missus in Galileam cum tribus millibus, significat Predicatores missos ad gentes cum fide Trinitatis.
marg.|
Iudas autem, et Ionathas significant Predicatores contra Iudeos, et Hereticos decernentes cum octo millibus virorum, quia predicant circumcisionem spiritualiter observandam, et Christi resurrectionem esse credendam.
marg.|
Ad gentes solus Simon, ad istos duo mittuntur, quia in gentibus sola idololatria, in Iudeis, et Hereticis, partim usus veteranus, partim nova superstitio erat evellenda.
marg.|
Contrite sunt gentes a facie Simonis cum pertinaciam resistendi Evangelio deponunt. Persequitur usque ad portam Ptolemaidis, cum in suis adinventionibus, et studiis vanis ipsa veritate superati capiuntur. Et cadunt tria millia, cum per fidem Trinitatis humiliantur, ut in melius resurgant. Quorum spolia, id est scientia, et virtutes politice a Simone capiuntur, et in usum Ecclesie convertuntur.
marg.|
Iudas vero, et sui primo Iordanem transeunt, id est Baptismum predicant, viam trium dierum abeunt, quia fidem Trinitatis profitentur. His Nabuthei occurrentes, id est Sanctorum, et Prophetarum dicta solatium conferunt ; quia et passiones credentium, et machinationes iniquorum contra Evangelium sua attestatione predicant.
marg.|
Contra quas machinas Iudas cum tribus ordinibus historico, allegorico, et tropologico dogmate, cum clamore predicationis, et orationis fortiter pugnat, ita quod veritate urgente, Heretici fugiunt et cadunt fere octo millia, cum omnis error quo circumcisionem veram, et resurrectionem Domini exigebant se demolitur. Quod autem Timotheus iterum exercitum congregat, hoc est quod Heretici semper adversus Ecclesiam bella excitant. Et quod ipse Timotheus ait.
marg.|
Si transierit ad nos prior, etc. hoc est, quod Heretici eo se infirmiores agnoscunt, quo fideles in fide considerant fortiores, qui autem vacillant, horum sibi triumphum promittunt.
marg.|
Moraliter.] Simon obediens Deo, et prelato qui dicitur Thasi, id est explorator gaudii interni, et eterni contemplativus est. Hic mittitur in Galileam in transmigrationem in claustrum. Ibi enim videtur Dominus, Mt. ult. d. Sed Moab cui datur flos decidens glorie mundane, in transmigrationem non abiit, nec est transfusus de vase in vas, et ideo non videbit Dominum, quia in Galilea ibi eum videbimus.
marg.|
Iste multa bella cito superat, quia vir obediens loquetur victorias. Hic habuit secum tria millia virorum, * id est perfectionem trium votorum, contra tres hostes pugnavit Ptolemaidenses, Tyros, et Sydonios, id est contra tria genera tentationum.
marg.|
Sido, venatio, vel salvans, tentatio est per blanditias alliciens.
marg.|
Tyrus, angustia : tentatio est. Per molestias frangens. Ptolemais, ad mensuram reducens, tentatio per fallacias seducens. Sed istos omnes persequitur Simon usque ad portam Ptolemaidis, quando neque illectus blanditiis, nec seductus versutiis, nec superatus adversis, omnes sensus, et appetitus carnis, omnes cogitationes, et affectiones mentis ad mensuram redigit : ut omnia in eo honeste, et secundum ordinem fiant, Is. 54.c.
marg.|
Sternam per ordinem lapides tuos, et fundabo te in Saphiris : et ponam iaspidem, etc. Za. 1.d. Perpendiculum extendetur super Hierusalem.
marg.|
Tria millia horum interficit, cum omnes incircuncisas operationes, et locutiones, et cogitationes in se destruit : et sic cum multis spoliis meritorum, et virtutum, et operum, et cum magna letitia in Iudeam : id est in quietem contemplationis ascendit.
marg.|
Iudas vero prelatus bonus, vel vir iustus activus est : qui cum Ionatha, id est cum sancti Spiritus gratia : et fratribus eius, cum donorum plenitudine, et octo millibus virorum, id est cum virtutibus octo beatitudinum proficiscitur in Galaaditim, id est in mundum, ubi sunt aque vetuste, et ideo fetide, id est populi inveterati in peccatis, et fetidi.
marg.|
Galaaditim enim, aque vetuste interpretatur.
marg.|
Iste primo transit Iordanem, id est amorem mundanum deinde in deserto penitentie, tres dies contritionis, confessionis,
{5.
237rb} satisfactionis ambulans : Nabutheorum, id est sacre. Scripture, et sanctorum predicatorum solatium recipit, qui sibi Sanctorum exempla proponunt, et quomodo fratres sui in Datheman, id est in Ecclesia Dei a Timotheo obsidentur, exponunt. Iuxta illud Eccl. cap. 9.d.
marg.|
Civitas parva, et pauci in ea viri, et cetera.
marg.|
Quod audiens Iudas in via cepta festinans, primo Bosor Civitatem, vel Bethsuram, secundum Ioseph. id est propriam conscientiam occupat, et quidquid in ea incircuncisum reperit, interficit, et eam igne amoris divini succendit. Deinde ad fratres liberandos intendit, diviso in tres ordines exercitu, id est in opera iustitie, misericordie, et pietatis.
marg.|
Isti ergo tali voce orationis, et predicationis viriliter clamantes, ut videant demones, quia Machabeus est, id est fortis in corpore, non solum quod Iudas, id est ornatus in sermone, terrentur, et fugiunt, et boni a tentationibus liberantur, et ex malis plurimi convertuntur, ita ut in omnibus Galaaditidis Civitatibus, id est diversis secularium hominum generibus ignem caritatis succendat.
marg.|
Et omnem masculum in ore gladii, id est in gladio oris occidat : Sunt enim mares Iudeorum, quos Pharao vult perire, Ex. 1.c.
marg.|
Et sunt mares Iericho, quos Dominus interfici iubet.
marg.|
Quod videns Timotheus, id est diabolus, statim contra hominem huiusmodi exercitum colligit, persecutionem suscitat, et non solum per suos, id est per iniquos, et malos, sed etiam Arabas, id est Prelatos bonos, et viros iustos per mendacia conducit, et excitat. Quod si tunc Iudas ille torrentem passionum non abhorreat, omnino diabolus superatur.
marg.|
Nec superest amplius, nisi, ut destruatur Ephron, quod interpretatur pulvis inutilis, id est pulvis vane glorie, que etiam in introitu terre promissionis, id est usque ad mortem viris sanctis opponitur, et sic Iordane transito, id est hora mortis devicta, fidelis servus, et prudens intret in gaudium Domini sui, in montem Sion : Secundum illud, Is. 35.d.
marg.|
Venient in Sion cum laude, et letitia sempiterna super caput eorum.
marg.|
*{s}
In illa die ceciderunt sacerdotes in bello]
etc. Per Iosephum, et Azariam significantur, qui se ingerunt, vel officio predicationis contra illud Rm. 10.c.
marg.|
{5.
237vb} Quomodo predicabunt nisi mittantur ? Vel in ministerio prelationis, contra illud Hbr. 5.c. Nemo sibi sumit honorem, etc. Tamen multi sunt tales, qui cum vident, quod Dominus per infirma, et contemptibilia huius mundi, que elegit magnalia facit, videntes se maioris scientie, et virtutis nomen sibi facere volunt, et dum credunt facere fortiter, et alios convertere, ipsi potius pervertuntur, Bar. 3.c. O Israel quam magna est domus Dei, etc. Ibi fuerunt gigantes, etc.
Comment citer cette page ?
Martin Morard, ed., Hugo de Sancto Caro. Postilla in totam Bibliam (1Mcc. Capitulum 5), in : Sacra Pagina, IRHT-CNRS, 2025. Consultation du 03/04/2025. (Permalink : https://gloss-e.irht.cnrs.fr/php/editions_chapitre.php?id=hug&numLivre=52&chapitre=52_5)
Martin Morard, ed., Hugo de Sancto Caro. Postilla in totam Bibliam (1Mcc. Capitulum 5), in : Sacra Pagina, IRHT-CNRS, 2025. Consultation du 03/04/2025. (Permalink : https://gloss-e.irht.cnrs.fr/php/editions_chapitre.php?id=hug&numLivre=52&chapitre=52_5)
Notes :